Hogeschool Arnhem & Nijmegen, Faculteit Educatie, Intituut voor Leraar en School Begrensd leerweg Onafhankelijk Tentamen 2024 De juiste werkvorm voor een leerling met dyslexie ‘Hoe wordt in de praktijk omgegaan met een dyslexieleerling in college x en hoe kan dat verbeterd worden?’ Schoolbeleid dyslexie Specifieke zorg en aandacht Ervaringen dyslexieleerling Gedrag dyslexieleerling in drie afzonderlijke lessen; werkhouding, docentomgang en interactie Verschillen en overeenkomsten tussen de drie lessen.
Naam: K. Ruigers
E-Mail: [email protected]
Studierichting: Engels DT
Studentnummer: 22512489
Opleider: Hogeschool Arnhem & Nijmegen, Faculteit Educatie, Intituut voor Leraar en School
Datum: 13 oktober 2024 1 / 4
Inhoud Samenvatting..........................................................................................................................................3 Inleiding..................................................................................................................................................4 Aanleiding...............................................................................................................................................5 Context...................................................................................................................................................6 Verkenning.............................................................................................................................................6 Onderzoeksvragen..................................................................................................................................8 Onderzoeksmethode..............................................................................................................................9 Resultaten............................................................................................................................................13 Conclusie..............................................................................................................................................18 Discussie...............................................................................................................................................19 Reflectie................................................................................................................................................21 Referentielijst.......................................................................................................................................22 Bijlage I – Beleid X VMBO X ondersteuning......................................................................................23 Bijlage II - Beleid X VMBO X samenwerkende partners....................................................................24 Bijlage III - Beleid X VMBO X protocol dyslexie/dyscalculie..............................................................24 Bijlage IV – Gegevens ‘TH’ leerling dyslexie......................................................................................25 Bijlage V – Observatieformulier........................................................................................................28 Bijlage VI – Stappenplan observatie blanco......................................................................................31 Bijlage VII – Observatieformulieren docenten I / II en III..................................................................33 Bijlage VIII – Interview ruwe data.....................................................................................................36 2 / 4
Samenvatting In dit onderzoek is de Wet Passend Onderwijs onderzocht binnen de context van een 15-jarige VMBO-leerling met dyslexie. Ook is onderzocht hoe het TOS-beleid van de school er uit ziet en wat dit voor de leerling en docenten betekend. Er zijn interviews gehouden met de leerling, begeleider en docenten. Er zijn ook observaties gehouden in drie afzonderlijke klassen.
De onderzoeksvraag luidt:
‘Hoe wordt in de praktijk omgegaan met een TOS- leerling met een dyslexiediagnose op het zone college in X?’ Literatuuronderzoek laat zien dat de WPO voldoende zorg voor leerlingen met een TOS-indicatie wil bieden. Een passende werkplek, optimale doorstroming/begeleiding en het tegengaan van absentie zijn hierbij hoofdpunten.Het schoolbeleid met betrekking tot dyslexie bestaat uit intensieve persoonlijke begeleiding. De school werkt met het DIM- model of ‘directe instructiemodel’ en de vijf rollen van Slooter (Slooter, 2024). Het beleid is gericht op het creëren van een doorlopende leerlijn, duidelijkheid en structuur voor leerling en docenten. De zorg bestaat uit extra ondersteuning door een remedial teacher en een dyslexiebegeleider.Praktijkonderzoek laat zien dat de leerling de geboden zorg wisselend ervaart. Het is voor hem belangrijk dat docenten duidelijkheid verschaffen, omdat hij anders onzeker wordt. In afzonderlijke lessen gedraagt de leerling zich nagenoeg identiek. Verschil wordt gezien op het punt van structuur.Toepassing van directe instructie heeft duidelijk een effect op resultaten.De WPO en het schoolbeleid sluiten nauw aan. Er wordt gezien dat docenten er alles aan doen om op persoonlijk vlak te groeien om zowel aan de WPO te voldoen als aan het gevoerde schoolbeleid. Dit beleid is er op gericht om TOS-leerlingen alle kans te geven om zich te ontplooien. Want hoewel dyslexie niet te ‘genezen’ is, blijkt behandeling goed mogelijk en heeft de ene methodiek een positiever effect als de andere.Volgens dit onderzoek zijn directe instructie in combinatie met visuele ondersteuning en ICT applicaties van toegevoegde waarde bij de behandeling van dyslexie.
- / 4
Inleiding Tijdens vooronderzoek kwam de onderzoeker de volgende uitspraak tegen over inclusiviteit in relatie
tot de Wet Passend Onderwijs:
‘Echter om daadwerkelijk invulling te geven aan de Wet Passend Onderwijs, zou inclusie (de bestaande schoolomgeving past zich aan de leerling aan) een manier van werken moeten zijn’.Deze uitspraak is interessant, omdat zij lijkt te suggereren dat de school zich zo veel mogelijk zou moeten aanpassen aan de leerling. In vooronderzoek kwam de onderzoeker een uitspraak tegen van de Onderwijsraad uit 2024. Het centraal stellen van leerlingen levert een spanning op tussen individuele behoeften en maatschappelijke belangen. Dit omdat de leerling in het werkveld later niet kan verwachten dat het werkveld meebeweegt met zijn individuele behoeften (Onderwijsraad,
2024).
In relatie tot deze casus is deze context relevant; in hoeverre zou de opleider moeten meebewegen met leerling behoeften? En hoe zit dat eigenlijk met zorgleerlingen? Geldt deze uitspraak daar ook voor of in mindere mate?In dit onderzoek staat de casus van één zo’n zorgleerling centraal die ‘TH’ genoemd zal worden. Een vijftien jarige jongen met dyslexie.Deze opdracht gaat ook over gedrag van de docent in relatie tot deze zorgleerling; interpersoonlijk leraargedrag in relatie tot leer-, en gedragsproblemen. Simpel gezegd is het doel het worden van een leraar met betere competenties om aan de zorgvraag te kunnen voldoen. En ook het zijn van een vakbekwame leraar die wil blijven leren en een onderzoekende houding heeft. Wetenschappelijk onderzoek in modern onderwijs staat steeds vaker centraal, waarbij eigen reflectie op het handelen van de docent belangrijk is.‘Waarom doe ik wat ik doe en waarom is dit de juiste beslissing?’ (Imants, 2019)
- / 4