Methodische ziektebeschrijving hbo verpleegkunde

Methodische ziektebeschrijving hbo verpleegkunde Methodische beschrijving ziektebeeld atriumfibrilleren 1.korte omschrijving van het ziektebeeld / gezondheidsverstoring Boezem-/ atriumfibrilleren is een ritmestoornis waarbij er sprake is van een chaotische depolarisatie van (veel verschillende foci in) de atria[CITATION Ecg09 \l 1043 ] . Door het snelle depolariseren van deze foci wordt het ritme van de sinusknoop overspoeld. Hierdoor ontstaat een versneld hartritme, waarbij met name de (onregelmatige) ventriculaire volgrespons bepalend is voor de klachten die iemand kan hebben. De atria dragen voor ongeveer 20% bij aan de gehele pompfunctie van het hart.Wanneer er echter sprake is van atriumfibrilleren staat de atria functioneel stil en mist de atriale kick (20% van de pompfunctie van de atria). Het gevolg hiervan is dat de patiënt klachten kan ontwikkelen van o.a. duizeligheid, moeheid en benauwdheid. Ook is er vanwege deze ritmestoornis een verhoogde kans op het krijgen van hart- en vaatziekten (o.a. trombo-embolische aandoeningen en hartfalen).Atriumfibrilleren ontstaat vaak rond de eilandjes van cellen rond de inmonding van de longvenen in het linker atrium. Naast de locatie waar de verschillende foci zich kunnen bevinden kan atriumfibrilleren als volgt worden ingedeeld[CITATION Ecg09 \l 1043 ].Eerst geregistreerde episode Terugkerend atriumfibrilleren Periodiek atriumfibrilleren (blijvend) aanhoudende atriumfibrilleren 2.Oorzaken Atriumfibrilleren is een veelvoorkomende ritmestoornis, die vooral op oudere leeftijd (70+) voorkomt. Door de afname van onder andere de kwaliteit van de gangmakercellen, die over het algemeen het sinusritme regelen, ontstaan er sneller een versneld/ onregelmatig ritme en is de kans op AF groter. Ook is er in de loop der jaren waarschijnlijk een toename van de groei van de hartspier (hypertrofie) en gedilateerde atria (door bijv. hartfalen, verminderde klepfunctie of hypertensie).Hierdoor kan een verhoogde atriale druk ontstaan en kan naast de eerder genoemde beïnvloedende factoren/ oorzaken leiden tot atriumfibrilleren. Hieronder zijn de oorzaken/ risicofactoren van

atriumfibrilleren overzichtelijk weergeven [ CITATION May17 \l 1043 ]:

Hoge bloeddruk (beschadiging van kleppen, endotheel, hypertrofie & vaten) Myocardinfarct (beschadiging hartwand, ruptuur, ischemie, ritmestoornissen) Coronaire hartziekten (o.a. Angina Pectoris) Hartklep afwijkingen (stenose, insufficiëntie) Congenitale hartafwijkingen (o.a. ASD) Long aandoeningen Eerdere hartoperaties Infecties Stress/ leeftijd/ obesitas/ ongezonde leefstijl/ alcoholgebruik Genetische aanleg Slaapapneu Hartfalen 1 / 4

Symptomen Vermoeidheid Benauwdheid Duizeligheid Pijn op de borst Syncope Onregelmatige hartslag Hoorbare ruis/ souffle Vaak echter geen symptomen 3.normale bouw en functie van het aangedane lichaamsdeel voor zover van belang voor begrip van het ziektebeeld.Afbeelding van [ CITATION CPM14 \l 1043 ] Afbeelding van [ CITATION Hea17 \l 1043 ] 2 / 4

4.medische diagnostiek De arts kan op basis van de risicofactoren, symptomen en lichamelijk onderzoek atriumfibrilleren vermoeden. Het lichamelijk onderzoek zal voornamelijk bestaan uit het ausculteren van het hart/ thorax, de bloeddruk/ pols meting en eventuele tekenen van o.a. POB, hartfalen of long gerelateerde problemen. Met behulp van de volgende onderzoeken word er onderzocht of er daadwerkelijk sprake is van atriumfibrilleren.Ecg/ monitorMet name om hartritmestoornissen te bevestigen en eventuele andere mogelijke oorzaken zoals hartfalen uit te sluiten. Hierbij zal atriumfibrilleren zichtbaar worden (m.n. rommelige basislijn en onregelmatig ritme) Bloedonderzoe k Uit de uitslagen van het bloedonderzoek, zal blijken of er sprake is van beïnvloedende factoren voor het atriumfibrilleren (o.a. hb, ht. Glucose, natrium, kalium & BNP) Echo Met een echo kan de pompfunctie van het hart bekeken worden, samen met de werking van de kleppen en een verdikte hartspier/hypertrofie.

5.therapie en argumentatie voor de gekozen therapie / behandeling

De behandeling van atriumfibrilleren is gebaseerd op de volgende punten:

De behandeling van atriumfibrilleren is er allereerst op gericht klachten te verminderen. Daarnaast streeft men naar een verhoging van de kwaliteit van leven en het verlagen van de mortaliteit. Door middel van het (met medicatie/ ECV) stabiliseren van het (normale) hartritme (rhythm-control) of de hartfrequentie (rate-control) wordt schade voorkomen. Bij het reguleren van hartfrequentie wordt voorkomen dat (veel van) de snelle impulsen de ventrikels niet bereiken. Er wordt gestreefd naar een streeffrequentie lager dan 100 slagen/ min in rust. Nu duidelijk is dat het hartritme/ frequentie gestabiliseerd moet worden, zijn er een aantal opties. Op medicamenteus gebied, wordt het

volgende beleid gevoerd:

Geen hartfalen

eerste keus: bètablokker

metoprolol met vertraagde afgifte 50- 200 mg eventueel digoxine en/ of amiodaron toevoegen

tweede keus:

calciumantagonist verapamil of diltiazem 120-360 mg (bij tevens angina pectoris voorkeur diltiazem) (Mogelijk) hartfalen

digoxine: eerste dag 0,75 mg, daarna 1 dd 0,25 mg; bij verhoogd risico

op toxiciteit (leeftijd > 70 jaar, verminderde nierfunctie, gewicht < 55

kg): eerste dag 3 dd 0,125 mg, daarna 1dd. 0,125 mg; bij meerdere

risicofactoren voor toxiciteit of leeftijd > 85 jaar: eerste dag 3 dd

0,125 mg, daarna 1 dd 0,0625 mg

Gebruikte bronnen: [CITATION Nhg \l 1043 ] & [ CITATION Hea171 \l 1043 ] 3 / 4

Naast de eerder genoemde medicatie om het hartritme/ frequentie te verlagen , worden er ook antistollingsmiddelen voorgeschreven. Dit om de kans op het ontstaan van trombo- embolische aandoeningen te voorkomen. Mochten de klachten van atriumfibrilleren aanwezig blijven dan is het onder sedatie toedienen van een shock (elektrische cardioversie) een mogelijke oplossing om het hartritme te resetten. De mogelijkheid bestaat echter dat atriumfibrilleren blijft bestaan of terugkeert. Hoe langer atriumfibrilleren ontstaat, hoe kleiner de kans op het volledig genezen van atriumfibrilleren. Ook dient er voordat een shock gegeven wordt gedurende een aantal weken antistolling te worden toegediend. Dit omdat er mogelijk trombose/ stolsels in het hart bevinden, die tijdens de shock in een vat kunnen schieten en deze volledig afsluiten. Naast het toedienen van een shock en het gebruiken van medicatie kan er in het hart een ablatie uitgevoerd worden. Hierbij worden met behulp van verschillende katheters ritmestoornissen opgewekt. Hierdoor kan de exacte locatie van de snelwerkende foci gevonden worden. Deze kunnen door de katheter beschadigd worden, waardoor het snelle ritme niet meer kan ontstaan (worden voort geleid). Door het toepassen van deze ablatie wordt als het ware de weg van het snelle ritme gestopt. Ook bij deze ingreep bestaat de kans dat atriumfibrilleren aanwezig blijft. Mogelijk zal een pacemaker geplaatst worden, wanneer het hartritme te laag blijft of er door omstandigheden een verhoogd risico is op het krijgen van levensbedreigende ritmestoornissen.

6.gevolgen / bijwerkingen van de gekozen therapie / behandeling (ook psychosociaal)

Gevolgen van de ablatie/ medicatie/ ECV:

infecties/ ontstekingen bloedingen rupturen ritme/geleidingsstoornissen trombose/ embolieën bijwerkingen van medicatie (zoals lage bloeddruk en syncope) blijven bestaan van AF/ niet aanslaan van de behandeling spierpijn/ wond door shock allergische reactie

Psychosociale gevolgen:

Afhankelijkheid van anderen (verminderde inspanningstolerantie) Problemen op/ met het werk Onzekerheid over de toekomst / eigen lichaam Verloren toekomstplannen

• / 4