.png){kind=logo}
ncoi samenvatting bachelor hbo programma bestuurskunde hoofdzaken van het bestuursrecht 10e editie 2022 1 / 4
ncoi samenvatting bachelor hbo programma bestuurskunde hoofdzaken van het bestuursrecht 10e editie 2022 2 / 4
ncoi samenvatting bachelor hbo programma bestuurskunde hoofdzaken van het bestuursrecht 10e editie 2022 3 / 4
ncoi samenvatting bachelor hbo programma bestuurskunde hoofdzaken van het bestuursrecht 10e editie 2022
- Bestuursrecht
- / 4
1.1 Wat is bestuursrecht?Het bestuursrecht, dat ook wel administratief recht wordt genoemd, regelt hoe de overheid mag ingrijpen in het maatschappelijk leven. Dit rechtsgebied zorgt ervoor dat het bestuur, zoals gemeenten en provincies, niet zomaar mag handelen. Een bestuursorgaan mag alleen iets doen als daar een wettelijke basis voor is.Dit heet het legaliteitsbeginsel. Recent onderzoek laat zien dat dit beginsel belangrijker wordt door digitalisering, omdat burgers hun rechten digitaal makkelijker kunnen afdwingen (Brenninkmeijer & Van der Vlies, 2023).Het bestuur heeft altijd een wettelijke grondslag nodig voor zijn besluiten en moet de verschillende belangen zorgvuldig afwegen. Dit zijn de belangrijkste uitgangspunten van bestuurlijk handelen.
1.2 Wat is het legaliteitsbeginsel?Het legaliteitsbeginsel betekent dat er voor iedere handeling van het bestuur een basis in de wet moet zijn. Zonder een wet mag het bestuur niets doen. Dit beginsel kan gecontroleerd worden door de rechter en komt voort uit de democratische rechtsstaat.Zo staat in de Grondwet (art. 18) het recht op rechtsbijstand en in art. 20 het recht op sociale zekerheid. Nieuw onderzoek benadrukt dat digitalisering het belang van dit beginsel vergroot, omdat algoritmen en geautomatiseerde besluiten ook aan wettelijke normen moeten voldoen (Hoekstra & De Groot, 2024).
1.3 Wat is het specialiteitsbeginsel?Volgens het specialiteitsbeginsel moet het bestuur een specifieke wettelijke taak uitvoeren en mag het niet zomaar andere belangen meenemen. De wet bepaalt welk bestuursorgaan bevoegd is en welke belangen het mag behartigen.Dit staat bijvoorbeeld in art. 3:4 Awb. Onderzoekers wijzen erop dat bij grote projecten zoals windmolenparken dit beginsel vaak onder druk staat omdat meerdere belangen tegelijkertijd spelen (Jansen & De Boer, 2024).De normstelling in het bestuursrecht is vaak verticaal opgebouwd: regels komen van verschillende bestuurslagen.Soms spelen ook meerdere wetten tegelijk een rol (horizontale normstelling). Als regels tegenstrijdig zijn, geldt dat een hogere regel voorgaat.
.png)