samenvatting de bestuurlijke kaart van de europese unie 6e editie 2023 a van der vleuten 9789046908570 1 / 4
samenvatting de bestuurlijke kaart van de europese unie 6e editie 2023 a van der vleuten 9789046908570 2 / 4
samenvatting de bestuurlijke kaart van de europese unie 6e editie 2023 a van der vleuten 9789046908570 Dit is echt een handige samenvatting, speciaal gemaakt voor het tentamen, je bent er in een uurtje doorheen. Alleen de allerbelangrijkste zaken uit het boek en colleges.Hoofdstuk 1 - Politiek van het machtsevenwicht Om te voorkomen dat bepaalde lidstaten teveel macht kregen en zo een hegemonie vestigen, proberen verschillende staten steeds allianties te sluiten. Dit is een voortdurend verschuivend geheel.Veiligheidsdilemma Telkens als een lidstaat zijn veiligheid wil vergroten door bijvoorbeeld betere bewapening, wordt er argwaan en wantrouwen gewekt bij de andere lidstaten.Jean Monnet (een v/d oprichters v/h Franse Comité v/d nationale bevrijding) Europa moest er alles aan doen om een herhaling van de gewelddadige geschiedenis van oorlogen voorkomen.Europese betrekkingen moesten een ander fundament krijgen dan de politiek van het machtsevenwicht en de ‘logica’ van het veiligheidsdilemma.
Dit kan worden bereikt door:
Streven naar de Europese samenwerking Organisatie van de Europese entiteit.Economische gemeenschap is een belangrijk onderdeel Supranationale instituties oprichten In bepaalde economische beleidssectoren.oLanden kunnen stap voor stap vertrouwen opbouwen Vertrouwen in zichzelf Vertrouwen in elkaar Daardoor vermogen om samen stabiliteit en vrede mogelijk te maken binnen Europa.
De kern:
Duurzame samenwerking door toenemende sectorintegratie.Intergouvernementalisme = ‘Tussen regeringen’ De staten hebben zelf de touwtjes in handen Regeringen nemen besluiten en zijn verantwoordelijk voor de uitvoering.Elke staat heeft recht om zijn veto uit te spreken.Een staat hoeft zich alleen aan een besluit te houden als zij ermee ingestemd hebben Supranationalisme = ‘Boven het nationale niveau’ Rol van regeringen wordt beperkt door instellingen die niet bij een land horen, maar die de gezamenlijke belangen dienen.IJzeren Gordijn (1945-1946) In conferentie van Jalta overeenstemming over de grenzen van
de bezettingszones in Duitsland door de grote 3 :
oFranklin Roosevelt (US) oWinston Churchill (GB) oJozef Stalin (USSR) 3 / 4
samenvatting de bestuurlijke kaart van de europese unie 6e editie 2023 a van der vleuten 9789046908570 Op aandringen van de Britse zijde, kreeg ook Frankrijk een zone toegekend.Duitsland werd op 8 mei 1945 opgedeeld in vier bezettingszones en Berlijn in vier sectoren. Iedere bezettingsmacht is de hoogste gezag in eigen zone.In conferentie van Potsdam (zomer 1945) wordt dit bevestigd door de grote 3.oDoor toenemende spanningen tussen Oost en West, groeiden de 3 westelijke zones en de Sovjetzone snel uit elkaar na de conferentie van Potsdam.oIn 1946 (toespraak in Missouri) zei Churchill in toespraak dat het ‘IJzeren gordijn’ op Europa was neergedaald. Hij herhaalde zijn woorden uit 1943 en zei een ‘Verenigde Staten van Europa’ te willen oprichten.Samenwerkingsverband met eigen leger en eigen Hof van justitie (gericht op het bevorderen van vrijhandel) Continentale mogendheden Frankrijk en Duitsland moesten het samenwerkingsverband dragen.Verenigd Koninkrijk hoefde geen deel uit te maken van deze Verenigde Staten van Europa.Prioriteit van Verenigd Koninkrijk was de eigen ‘Commonwealth’ en de ‘special relationship’ met de Verenigde staten.Marshallplan, BRD en DDR (1947-1949) Churchills vrees werd bevestigd. Het ijzeren gordijn ging dicht. De Verenigde Staten zetten het Marshallplan op, een omvangrijk hulpprogramma tot wederopbouw in Europa.De westelijk bezettingszones kwamen volledig onder het Marshallplan te vallen.Stalin weest hes bod tot participatie in het Marshallplan resoluut van de hand.Gezamenlijk bestuur van Duitsland door de vier bezettersmogendheden werd hierdoor onmogelijk.In 1949 wordt de BRD opgericht (met goedkeuring van een grondwet door de West-Duitse Parlementaire Raad en de westelijke bezettingsmachten) oOpperste gezag bleef bij bezettingsmachten oSeptember 1949 eerste vrije verkiezingen West-Duitsland Als antwoord hierop richt de Sovjet-Unie de DDR op De Koude oorlog was definitief begonnen.
1.2 Verenigde staten spanden zich in voor een West-Europese samenwerking als beschermingsblok tegen de communistische dreiging. (Sovjet-Unie en Oost- Europese satellietstaten) Federatie naar Amerikaans model (Supranationaal, Monnet) Lukte in de eerste jaren na de oorlog niet In 1948 werd het ‘Pact van Brussel’ gesloten (latere WEU West-Europese Unie) Frankrijk, Verenigd Koninkrijk en Benelux.
- / 4