samenvatting gezondheidspsychologie val morrison 5e editie 9789043041881

samenvatting gezondheidspsychologie val morrison 5e editie 9789043041881 1 / 4

samenvatting gezondheidspsychologie val morrison 5e editie 9789043041881

• / 4

samenvatting gezondheidspsychologie val morrison 5e editie 9789043041881

Hoofdstuk 1: wat is gezondheid

1.1wat is gezondheid? Veranderde perspectieven.Biomedisch model: diagnose receptmodel. Ziekte en symptomen hebben een achterliggende fysiologische verklaring.-Een symptoom van een ziekte heeft een achterliggende pathologie die hopelijk via medische interventie kan worden genezen.-Voorstanders alleen met objectieve feiten te maken.-Aangenomen dat er een directe causale relatie bestaat tussen ziekte, de symptomen of de achterliggende pathologie.-reductionistisch, geest/lichaam/gedrag reduceren tot het niveau van cellen of neurale of biochemische activiteit. Genegeerd dat verschillende mensen op verschillende wijze reageren op eenzelfde ziekte.Biopsychosociaal: ziekte en symptomen door een combinatie van lichamelijke, sociale, culturele en psychologische factoren kunnen worden verklaard.Scheiding tussen mensen die de geest en het lichaam als afzonderlijk beschouwen > dualisten en mensen die deze als eenheid zagen > monisten.Nu wederzijdse relatie tussen lichaam en geest.Sigmund Freud: lichaam/geest, kwestie van bewustzijn. Ontdekte het bestaan van een onbewust geest.>psychosomatische geneeskunde, onderzoek naar onbewuste conflicten, de persoonlijkheid en ziekte.

1.2individuele, culturele en leeftijdsgerelateerde perspectieven op gezondheid.

Bauman: wat is gezondheid?

1.Gevoel 2.Gerichtheid op symptomen.

3.Prestaties.>mensen gaven niet 1 antwoord maar hun antwoord bevatte vaak de bovenste 2 en in 12 procent van de gevallen alle drie.Ouderen melding van gezondheidsproblemen en jongeren melding van gezondheidsgedrag (gezondheid beschermen of in stand houden).Onderzoek Herzlich > gezondheid leek te worden beschouwd als een toestand van evenwicht van verschillende aspecten van de persoon en die bestaan uit lichamelijk, psychologisch, emotioneel en sociaal welzijn. Ze vonden het wel moeilijk om gezondheid los te zien van de afwezigheid van ziekte.

Bennet: gezond zijn, gezondheid hebben en gezond doen.

Verschil onderzoek Bauman en Herzlich:

Bauman: gezondheid eerder gezien als een toestand van zijn en van handelen en minder van hebben.>> herzlich onderzocht niet zieke mensen en Bauman zieke mensen.Onderzoek Blaxter > categorieën die ontstonden

gezondheid als:

-Niet ziek -bezitting 3 / 4

samenvatting gezondheidspsychologie val morrison 5e editie 9789043041881 -gedrag -lichamelijke fitheid en vitaliteit -psychosociaal welzijn -functie gezondheid bevat: lichamelijke & psychosociaal(komt overeen met zijn en doen) -jonge mensen die melding maakten van een minder dan optimale gezondheid vergeleken zichzelf niet met mensen van dezelfde leeftijd. Ouderen deden dat juist wel.-wanneer jonge mensen wel een optimale gezondheid hadden, verleken meer jonge dan oudere zichzelf met mensen van hun leeftijd.>Kaplan en Baron- Epel.

1.2.2 crossculturele perspectieven op gezondheid

Chalmers:

Westerse cultuur: geest, lichaam en ziel, 3 verschillende delen

Afrikaanse cultuur: 3 elementen zijn geïntegreerd.

Collectivisme: een culturele filosofie waarbij de nadruk ligt op het individu als deel van een grotere eenheid en waarbij het accent ligt op handelingen die in sterkere mate door collectieve dan door individuele behoeften en wensen worden gemotiveerd.Hollistisch: niet alleen het zuiver lichamelijke of waarneembare aangepakt, maar worden het hele wezen en het welzijn ervan in beschouwing genomen.

1.2.3 levensduur, ouder worden en aannamen over gezondheid.

Ontwikkelingstheorieën: interactie tussen 3 factoren: -leren

-ervaring: wat we doen, zien, horen, voelen, denken.

-Rijping: erfelijk bepaald.

Erik Eriksen: 8 belangrijke levensfasen. Dimensies

-Cognitief en intellectueel functioneren -Taal- en communicatievaardigheden -Inzicht ziekte -Gezondheidszorg en verzorgingsgedrag.Van kind tot volwassene wordt het verstandelijk vermogen, waarmee de werkelijkheid begrepen kan worden, rijper.Piaget: cognitieve ontwikkeling verloopt in een aantal op elkaar volgende stadia. Van baby tot volwassene 1.Sensomotorische stadium, zintuiglijke waarneming voor het maken van bewegingen.

2.Preoperatieve stadium, magische aandoende opvatting van de wereld. Nog geen sprake van het leggen van objectieve concrete nauwkeurige relaties.

3.Stadium van concrete bewerkingen. Relaties leggen.

4.Stadium van abstracte bewerkingen. Concrete aanwezigheid van dingen niet meer vereist.

• / 4