Samenvatting van het gehele boek Traumasporen Bessel van der Kolk

Samenvatting van het gehele boek Traumasporen (Bessel van der Kolk) Inhoudsopgave H1: de lessen die ik leerde van Vietnamveteranen................................................2 H2: Revolutionaire veranderingen in ons begrip van het brein en de geest...........3 H3: een kijkje in het brein: de neurologierevolutie.................................................6 H4: Rennen voor je vege lijf: de autonomie van het overleven..............................8 H5: Verbindingen tussen het lichaam en de hersenen.........................................13 H6: het verlies van je lichaam, het verlies van jezelf...........................................15 H7: Op dezelfde golflengte komen: gehechtheid en afstemming .........................18 H8: Gevangen in relaties: de prijs van mishandeling en verwaarlozing...............21 H9: Wat heeft liefde daarmee van doen?.............................................................22 H10: De complexe posttraumatische-stressstoornis: de verborgen epidemie ......24 H11: Geheimen onthullen: het probleem van de traumatische herinnering .........29 H12: De ondraaglijke zwaarte van het herinneren...............................................30 H14: Taal: godswonder en gruwel.........................................................................31 H15: Het verleden loslaten: EMDR........................................................................34 H16: Leren leven in je lichaam: yoga...................................................................36 H17: De stukken bijeenvoegen: zelfleiderschap...................................................37 H18: Gaten vullen: het doen van structures.........................................................40 H19: De herbedrading van de hersenen: neurofeedback .....................................42 H20: Je stem vinden: collectieve ritmes en theater..............................................46

1 1 / 4

H1: de lessen die ik leerde van Vietnamveteranen

Traumatische ervaringen laten sporen na. Ze kunnen een stempel drukken op onze geschiedenis, cultuur en in families. Trauma laat ook sporen na in onze geest, in onze emoties, in ons vermogen om vreugde en intimiteit te ervaren en zelfs in ons gestel in ons immuunsysteem. Trauma raakt niet alleen hen die er direct aan worden blootgesteld, maar ook de mensen om hen heen.Het is van belang om uit te gaan van de expert; de cliënt zelf. Want de belangrijkste oorzaak van het lijden bestaat uit leugens die wij voor onszelf vertellen. Het is lastig om de wrede verhalen aan te horen, dit kan komen door het denkbeeld dat geweld alleen in verafgelegen plaatsen voorkomt.Trauma en het verlies van het zelf Al sinds mensenheugenis reageren strijders vaak op de dood van hun kameraden met afschuwelijke, gewelddadige wraakacties. En hoe kan je anderen die jou pijn hebben gedaan of jezelf die zulke wreedheden ongecontroleerd heeft kunnen uitvoeren nog vertrouwen? Dit maakt dat Trauma het bijna altijd moeilijk maakt om weer intieme relaties aan te gaan.Een van de moeilijkste dingen voor getraumatiseerde mensen is het overwinnen van de schaamte die ze voelde over de manier waarop ze zich gedroegen tijdens de traumatische gebeurtenis, gerechtvaardigd of niet.Veel getraumatiseerde mensen worden diep vanbinnen gekweld door de schaamte die ze voelen over dat wat ze zelf wel of juist niet hebben gedaan. Ze verachten zichzelf voor hun doodsangst of voor hoe afhankelijk of razend ze zich voelde. Deze schaamte zie je ook terug bij slachtoffers van kindermisbruik. De meeste kampen met een schaamte over de dingen die ze deden om te overleven en de manier waarop ze probeerde om een verbinding te houden met de persoon die hen misbruikte (afhankelijkheidsrelatie).Gevoelloosheid Emotionele verdoofd zijn kan voor komen als klacht bij trauma. Mensen willen het trauma weg stoppen. Dit kan door altijd proberen bezig te zijn, hard werken, alcohol en drugs. Alles kan geprobeerd worden om de confrontatie met de demonen te vermijden.Als mensen toch iets willen voelen wanneer ze dit niet doen kan zelfbeschadiging voorkomen.Veranderende waarneming Van der Kolk heeft een onderzoek gedaan naar de waarneming en verbeelding van getraumatiseerde mensen. De deelnemers moesten hiervoor een Rorschachtest afnemen.Rorschachtest: een test waarbij je bijna onmogelijk vals positief kan antwoorden.Mensen kregen een betekenisloze inktvlek te zien. Hierbij construeren ze een mentaal beeld. De interpretaties en gevoelens die mensen op deze inktvlekken projecteren, vertellen ons veel over de manier waarop hun geest werkt. De tweede kaart van de test bevat kleur. Mensen met trauma reageren hier sterker

op. Wat we geleerd hebben van de test:

2 2 / 4

Getraumatiseerde mensen zijn geneigd om hun trauma op alles en iedereen om hen heen te projecteren, en dat zij moeite hebben om te bevatten wat er om hen heen gebeurt.Trauma is van invloed op de verbeelding. Wanneer de mens enkel trauma ziet of geen verbeelding heeft, bezitten zij de mentale flexibiliteit niet meer.Getraumatiseerde mensen kijken anders naar de wereld, ze projecteren hun ervaringen op anderen.Verbeelding is essentieel belang voor ons kwaliteit van leven. Het geeft ons te kans om te ontsnappen uit de dagelijkse routine en geeft ons kans op nieuwe mogelijkheden voor te stellen.Gevangen in trauma Trauma creëert een scherpe grens tussen de wereld van mensen die weten hoe het was en de wereld van mensen die dat niet weten. Mensen die de traumatische gebeurtenis niet hebben meegemaakt kun je niet vertrouwen, simpelweg omdat zij het niet begrijpen.Het ontstaan van de PTSS-diagnose in 1980 is de diagnose PTSS in het handboek opgenomen. Dit bood voor veel mensen een beter behandelperspectief doordat ze geen verkeerde diagnose meer kregen zoals alcoholisme, drugsgebruik, depressie, stemmingsstoornis of schizofrenie.Een nieuw begrip Door de jaren heen is ontdekt dat overweldigende ervaringen van invloed zijn op onze diepste gevoelens en op onze verhouding tot ons fysieke bestaan (de kern van wie we zijn). We hebben geleerd dat trauma niet slechts een gebeurtenis in het verleden is, maar ook bestaat uit sporen die deze gebeurtenis nalaat in onze hersenen, onze geest en ons lichaam. Deze sporen hebben blijvende gevolgen voor de wijze waarop het menselijk organisme in het heden overleeft. Trauma leidt tot een fundamentele verandering in de organisatie en interpretatie van dat wat door de hersenen en de geest wordt waargenomen. Voordat er echt verandering kan plaatsvinden, moet het lichaam leren dat het gevaar geweken is en dat het mag leven in de realiteit van het heden.

H2: Revolutionaire veranderingen in ons begrip van het

brein en de geest

Jaren 60: chemische samenstelling ontdekt die cliënten kon kalmeren en minder

psychotisch konden maken. Dit gaf hoop dat er geneesmiddelen zouden kunnen worden ontwikkeld voor de behandeling van ernstige psychische problemen.Nachtelijk trauma Inmiddels bekend dat meer dan de helft van de mensen die psychiatrische hulp zoeken geweld hebben ervaren. Er werd veel tijd besteed aan het beheersen van zelfmoordgedachten en zelfdestructief gedrag, in plaats van tijd te besteden aan het verkrijgen van een beter inzicht in de mogelijke oorzaken van hun wanhoop en onmacht. Ook weinig tijd besteed aan de motivatie en verlangen van cliënt.

3 3 / 4

Het is belangrijk om in je begeleiding rekening te houden met de trauma’s die mensen hebben. Vraag je altijd af of je niet ongewild een trauma aan het nabootsen bent uit het verleden van de cliënt.Het ontraadselen van het lijden Genezing hangt af van kennis die op ervaring is gebaseerd. Je kunt alleen dan volledig de leiding hebben over je leven als je de realiteit van je lichaam en alle diepgewortelde, intuïtieve manieren waarop het zichzelf kan uitdrukken kan erkennen.

1968: cliënten met geneesmiddelen het beter deden dan cliënten die 3x in de

week gesprekstherapie hadden. Antipsychotica speelde hierbij een grote rol in het terugdringen van het aantal mensen in psychiatrische ziekenhuizen.  nodig omdat grote hoeveelheden soms voor onmenselijke situaties zorgde.

Jaren 60: veel onderzoek naar ontwikkelen van technieken voor het meten van

hormonen en neurotransmitters. Neurotransmitters: zijn chemische

boodschappers die informatie overbrengen van neuron tot neuron, en ons op die manier in staat stellen om een effectieve wisselwerking te hebben met de wereld om ons heen. Deze behoefte van onderzoekers om een nauwkeurige manier te vinden om hun bevindingen te communiceren, heeft geleid tot de DSM.Onvermijdelijke schok Aangeleerde hulpeloosheid is onderzocht bij dieren. Honden die eerder elektrische schokken hebben gehad blijven in de open kooi liggen, terwijl een niet getraumatiseerde hond direct wegrend (Maier en Seligman).Liever dan de risico’s van nieuwe opties te beproeven blijven ze hangen in de angst die ze kennen.Hun vecht-of-vluchtreactie is belemmerd, wat leidde tot agitatie of ineenstorting.Mensen met trauma scheiden grote hoeveelheden stresshormonen af lang nadat het werkelijke gevaar is geweken. Het gehalte van stresshormoon cortisol is laag

bij mensen met PTSS. Cortisol: maakt een einde aan de stressreactie door een

alles-veilig-signaal af te geven. bij PTSS: vecht/vlucht/bevries signalen blijven actief. Er vindt een voortdurende afscheiding van stresshormonen plaats.Bange dieren keren altijd terug naar hun hol, ongeacht of dat hol veilig is of beangstigend.

Verslaafd aan trauma: de pijn van genot en genot van pijn

Re-ensceneringen: de drang om te herhalen.

 = jezelf in positie zetten om het trauma weer te ervaren  Freud geloofde dat re-ensceneringen een onbewuste poging waren om controle te krijgen over een pijnlijke situatie en dat ze uiteindelijk zouden kunnen leiden tot het beheersen en oplossen van het probleem (geen bewijs voor die theorie).> Herhaling leidt slechts tot meer pijn en meer zelfhaat.Attractors: (Solomon) Alle activiteiten kunnen op den duur prettig worden. Deze geleidelijke aanpassing geeft aan dat er een nieuw chemisch evenwicht tot stand is gekomen in het lichaam. Iemand begint te hunkeren naar de activiteit en ervaren een gevoel van ontwenning als de activiteit niet beschikbaar is. Op de

• / 4