Aardrijkskunde samenvatting: Brazili

Aardrijkskunde samenvatting: Brazilië

Paragraaf 1.1: Ontdek Brazilië

• Europeanen vroeger een eerste beeld door ontdekkingsreizigers

→ Begin 16e eeuw; grote nieuwe wereld met bergen en ondoordringbare bossen → Nu: Land van Amazoneregenwoud, Brazilianen die van voetbal en carnaval houden

• Brazilië niet een heel rijk land, maar steeds betere economie

• Met informatie die je binnenkrijgt via ervaring, media en mensen, creëer je een beeld
• Deze persoonlijke waarneming van een plaats noem je een ​perceptie → ​altijd verschillend
• De kaart die je zelf maakt van een gebied → ​Mental map

- 3 beperkingen bij het vormen van een beeld:

1.Informatiebronnen geven altijd een onvolledige beschrijving 2.Informatie over plekken kunnen onjuist zijn 3.Stereotiep beeld ​→ eenvoudige/overdreven beeld gebaseerd op vooroordelen

• Een ​geografisch beeld​ helpt je met een beter beeld hebben → kenmerken bekijken

• Brazilië makkelijk te bereiken vergeleken met vroeger (vliegen ipv varen)
• Reizen in het land nog moeilijk door de grote afstanden en het Amazone Regenwoud →

vooral met vliegtuigen of boten

Paragraaf 1.2: Landschappen en delfstoffen

• Het grootste deel van Brazilië bestaat uit vlak of licht glooiend land, maar er zijn ook een

aantal heuvelachtige gebieden

- Verschillende ​reliëfgebieden​ in Brazilië:

●Noorden: Hoogland van Guyana (tafelbergen, ruim 2900 m)

●Midden/Zuiden: Hoogland van Brazilië: hoogvlakte tot 1100 m

●Zuiden: Serra do Mar (tot 2000 m, atlantische oceaan)

●Westen: Pantanal en andere vlakten

●Tussen Hoogland van Guyana en Hoogland van Brazilië liggen de amazonebekken (vlak/licht golvend gebied)

• Dit ​reliëfverschil​ is te verklaren: verwering en erosie breken de landschappen af →

vervolgens zorgt sedimentatie weer dat de landschappen worden opgebouwd.

• Met deze ​exogene processen ​en de ​platentektoniek​ kun je de vorm en de verschillende

landschappen verklaren

• De​ hooglanden ​in Brazilië worden ook wel

schilden genoemd. Ze waren eerst kleine stukken continent die in de buurt van de zuidpool lagen.

• Door de ​platentektoniek ​botsten ze in de loop

tegen elkaar en kwamen ze samen met stukken continent die nu tot Afrika horen (figuur 1.10)

• / 3

• 230 miljoen jaar geleden is pangea opgebroken door divergente breuken
• Magma kwam omhoog door de breuken en zo ontstond er een nieuwe ​oceanische korst​.

Zo werden Afrika en Zuid-Amerika steeds meer uit elkaar geduwd

• Door de druk op Zuid-Amerika van de omringende platen, werden sommige gebieden door

gebergtevormende krachten​ omhoog gedrukt.

- In de hooglanden in Brazilië vind je verschillende gesteente:

●Stollingsgesteente​ (zoals graniet) ontstaan door stolling van magma ●Metamorfe gesteenten​ (zoals leisteen) ontstaan bij verandering temperatuur/druk ●Sedimentgesteente ​ontstaan door sedimentatie

• Door ​erosie​ en opheffing ligt het oude gesteente nu dicht aan de oppervlakte

• Rivieren die van het ​hoogland ​naar het ​laagland ​gaan, voeren veel sediment mee
• In de zacht stromende gebieden wordt er dan ook vruchtbaar ​slib ​afgezet
• Dit gaat al miljoenen jaren zo door → zand- en kleilagen worden samengedrukt tot

sedimentgesteente​ → meters diepe sedimentgesteente

• Brazilië heeft veel​ natuurlijke hulpbronnen​ (= stoffen uit de natuur die van economisch

nut kunnen zijn)

• ​Erts​ is een​ delfstof,​ een gesteente of mineraal waarin metaal zit. Brazilië heeft hier veel

van aan de aardoppervlak. Hierdoor kunnen ze aan dagbouw doen.

• Brazilië beschikt ook over Bauxiet, tin, koper, ijzererts en zilver.
• Ze beschikken ook over de belangrijkste energiebron; ​aardolie​.

Ijzererts:

• Bestaat uit horizontale gesteentelaagjes met en zonder ijzer → ​sedimentatie ​speelt een rol
• ​Sedimentlagen ​zonder ijzer werden gevormd door het zuurstofarme water → later wel met

ijzer → omhoog gedrukt door gebergtevorming

• Door de druk ontstond er in de lagen met ijzer, ijzererts.

Bauxiet:

• Belangrijkste grondstof voor aluminium → ontstaan door chemische verwering in oerwoud
• Ontstaan dikke sedimentlagen door dat kleine kleideeltjes wegspoelde en de

aluminium/ijzerdeeltjes achterbleven (lauteriet) → Steeds harder tot het Bauxiet is

• / 3

Aardolie:

• Is een ​fossiele energiebron​ → ontstaan uit oude planten- of dierenresten
• Veel bekken gevonden met olie: Campos Bekken, Santos Bekken en Espirito Santobekken

→ bij elkaar meer dan 4 keer zo groot oppervlak als Nederland is

Olievorming:

• Het is zeldzaam als olie diep in de grond zit, meestal dicht bij het oppervlakte

→ Zo diep gekomen door een breuk/slenk in ​Pangea​, allemaal algen en bacteriën zakten diep in de breuk en werden samen met de modder ​aardolie

• ​Boven deze breuk en boven op de laag aardolie kwam een dikke laag sedimentatie van

andere soorten (bijv. zand en klei) → Deze worden uiteindelijk samengedrukte zoutlagen die ondoordringbaar zijn

Paragraaf 1.3: Klimaten in Brazilië

Klimaten:

• Noorden van Brazilië (ligt dicht bij de evenaar), en oostkust → Tropisch regenwoudklimaat
• Ongeveer 30 ​°​C overdag en 20 °C s’nachts
• 2.000-3.000 mm neerslag per jaar → Dit alles is een Af klimaat
• Midden van Brazilië heeft een savanneklimaat → Aw klimaat
• Wel een droge tijd in tegenstelling tot het Af klimaat (in de winter droog)

ITCZ:

• Een zone die meeschuift met de ​stijgingsregens ​→ Deze ​stijgingsregens ​ontstaan door

de vochtige lucht die opstijgt in de tropen (door de zon die loodrecht erop staat). Hierdoor ontstaat er een ​lagedrukgebied

• ​Eind december (zomer in Brazilië) verschuift de ​ITCZ ​naar onder, de zon staat dan

loodrecht op het midden van Brazilië. Hierdoor schuift de ​ITCZ ​naar het zuiden toe, maar niet boven de zee, want die warmt niet zo snel op als het land

• In Juli staat de zon loodrecht op het noordelijk halfrond, hierdoor schuift de ​ITCZ ​mee naar

het noorden van Brazilië. In het zuiden is het nu droger en in het noorden natter.

ICT :gestippelde lijn ​ ​Klimaten (donkergroen Af​,​ lichtgroen Aw)

• / 3