Cultuur van de Kerk - 11 de t/m 14 de eeuw - Tijdsbeeld - (Bij)geloof Tijdsbesef
-Middeleeuwen: 500 - 1500
-Vroege middeleeuwen: 500 - 1000
-Late middeleeuwen: 1000 - 1500
-Romaanse periode: ± 11e eeuw t/m 13e eeuw
-Gotische periode: ± 14e en 15e eeuw
Jeroen Bosch (Jheronimus Bosch) -Belangrijke middeleeuwse Nederlandse schilder.-Wat hij schilderde was helemaal niet in de traditie die de andere kunstenaars deden.-Schilderde alles op paneel.-Zijn beroemdste werk, tuin der lusten - 1480-90 -Naakte mensen werden niet geschilderd in die tijd, behalve Adam en Eva, dit was heel ongebruikelijk.-Eenhoorns kwamen heel veel voor in de middeleeuwen.-Hij woonde in de middeleeuwen in den Bosch, hoe kon hij weten hoe bijv. een olifant eruit zag?-Waarschijnlijk van tekeningen.-Olifanten heeft hij misschien wel echt gezien in het circus.-De fontein is waarschijnlijk een fallus symbool, symbool voor de penis, meestal iets met vruchtbaarheid.-In het midden zijn waarschijnlijk de nakomelingen van Adam en Eva. Er zit heel veel symboliek in het schilderij.-Uil stond in die tijd voor verleiding —> nachtdier —> lokvogel.-Het gaat dus vooral over verleiding, alles in deze afbeelding gaat over lust en verleiding.-Er zijn heel veel theorieën over wat hier nu eigenlijk is afgebeeld.-Rechts is de hel afgebeeld, dat is zeker. 1 / 3
Late Middeleeuwen, Toenemend gevoel van verbondenheid -Meer verbondenheid doordat iedereen christelijk was.-Kerk speelde een grote rol met de oprichting van kloosters, meer bedevaarten —> het begin van de kruistochten.-Er is heel veel onwetendheid en analfabetisme, hierdoor luisterde iedereen naar wat de kerk hen vertelde.-Andersdenkende werden eerst getolereerd maar later niet meer.-Ze namen eerst hun rituelen over om zich welkom te voelen.-Later werden dingen hen verboden.-Hierna werd er gezorgd dat deze mensen niet meer schadelijk of een bedreiging waren voor de kerk.-Demonologie: Mensen genezen via plantjes en kruiden, ze kunnen die kennis alleen hebben doordat ze hun zielen verkocht zouden hebben aan de duivel.
-Inquisitie: soort opsporingsdienst naar heksen.
-Europa werd ook wel aangeduid als “christianitas” = christenheid.(Bij)geloof -Mensen zijn christen, maar omdat mensen ook zo onwetendheid zijn is er ook veel bijgeloof -Komt voort uit angst.-Mensen werden voorbereid op het laatste oordeel, of je naar de hemel of de hel gaat.
-Apocalyps: het einde van de wereld, mensen waren daar heel bang voor.
-Angst voor: de almacht van God, de natuur, het onbekende en planten en kruiden
Bestaria -Beschrijving van echte en fabeldieren.-Metafoor voor christelijke deugden of juist zonden.-Er werd geen onderscheid gemaakt tussen echte en fabeldieren.-Eenhoorn was echt een soort van ultiem dier en men dacht in die tijd dat het echt bestond. Er waren mensen die op tocht gingen om een eenhoorn te vangen. 2 / 3
Bedevaarten
- Bedevaart: Je gaat naar een heilige plek vanwege een
geloofsovertuiging, meestal in de hoop op genezing of om je zonde af te laten kopen.
- In Lourdes blijkt Maria verschenen te zijn, je kon daar
- Het is een reis naar bedevaartsoord die een bijzondere
- De plaats is verbonden met een stichter of heilige
- Plaats van openbaring, verlichting of wonder.
flesjes met heilig water en Maria kopen. Dit zou je genezen.
betekenis heeft binnen een religie.
(relieken).
Relieken
-3 soorten:
-Primaire: Wat het dichts bij de heiligen liggen.
bijvoorbeeld gebeente, bloed, haar, etc.
-Secundaire: Bezittingen of overblijfselen van een
heilige.
-Tertiaire: Voorwerpen die in aanraking zijn geweest
met een heilige.-Was belangrijk, omdat mensen dan naar de kerk of het klooster zouden gaan, dat levert geld op.-Er was ook handel in relieken, vooral neppe relieken.-Als je naar een kerk ging was het vanzelfsprekend dat je een donatie gaf, dus hoe meer relieken des te meer mensen des te meer donaties.
Kruistochten: 1095-1271
-Doelen: Bevrijding Heilige Land, Islamitische macht buiten
Europa houden, oosterse en westerse kerk herenigen, uitbreiding van wereldse macht naar (verre) oosten.-Eigenlijk ging het altijd om geld.
- / 3