De nieren liggen extra peritoneaal

Nefrologie Werking nier De nieren liggen extra peritoneaal Functionele eenheid nier is het nefron. Bestaat uit glomerulus (vind je

filtratie plaats) en het buizensysteem daarachter: de tubuli. Glomeruli

liggen vooral in de schors, buisjes dieper gelegen Prximale tubulus Lis van Henle Distale tubulus In glomerulus vindt filtreren plaats à komt terecht in kapsel van Bouwman = voorurine à door netwerk tubuli: zouten, eiwitten en glucose gereabsorbeerd worden in het bloed à toegevoegd in tubuli à uitscheiding

Dus: 1 filteren à 2 reabsorptie à 3 secretie (toevoegen) à 4 excretie

In de nierschors bevindt zich de glomerulus hier vindt filteren plaats. De GFR/MDRD geeft de hoeveelheid bloed weer die per minuut gefilterd wordt. Deze waarde moet boven de 60ml/minuut liggen. In het opstijgende deel van de lis van Henle wordt veel natrium, kalium en chloor geresorbeerd. Furosemide werkt op dit deel. Door de furosemide worden de zouten niet geresorbeerd waardoor iemand veel gaat plassen. In het laatste deel van de lis van Henle wordt het meeste water geresorbeerd uit de urine. Hier werkt het hormoon ADH Filteren gaat op basis van druk Kleine moleculen kunnen gefilterd worden, hoe groter de molecuul hoe moeizamer het erdoorheen gaat, of helemaal niet meer.Negatieve geladen moleculen zoals albumine gaan moeizamer/ niet door filter heen doordat filter ook negatief is (is een groter molecuul). Laag albumine (eiwitten) in bloed = veel oedeem Bloedvoorziening nier via arteria renalis, een zijtak direct vanuit de aorta. 1 / 3

Er wordt 150L primaire urine gemaakt = >6L/uur, uiteindelijk zal door terugresorptie in de tubuli dit teruggebracht worden naar 1,5L urine. Daarom is de nier ook zo goed doorbloed en is daardoor gevoelig voor te weinig doorbloeding. De nieren hebben een autoregulatie waardoor bij hypotensie de nieren het nog even vol kunnen houden en storten daarna in.Renale autoregulatie Glomurelis hemodynamiek -Vernauwing aanvoerend bloedvat à NSAID, contrastvloeistof = invloed aanvoer doorbloeding, geeft vasoconstrictie oBloedflow neemt af, ultrafiltratie neemt af.-Verwijding aanvoerend bloedvat à stikstofoxide, prostaglandin calcium instroom blokker (-ine, nifidipine) = geeft vasodilatatie oBloedflow neemt toe, ultrafiltratie neemt toe.-Vernauwing afvoerend bloedvat à Angiotensine ll, endotheline -1 = vasoconstrictie afvoerend.oBloedflow neemt af, ultrafiltratie druk neemt toe = hypertensie van glomerulus, te lang ontstaan is ontstaan nierfunctiestoornis.-Verwijding afvoerend bloedvat à ACE-remmers (-pril), Angiotensine ll receptor blokker (-sartan) = vasodilatatie afvoerend bloedvat oBloedflow neemt toe, ultrafiltratie druk neemt af.De nier is goed doorbloed, 1/5 (20%) van je CO gaat naar je nier, daarom valt je nier ook als eerste uit bij bijv. een shock.

Autoregulatie nieren: zorgt voor het constant houden van de

doorbloeding van de nieren bij bloeddrukschommelingen. Bij mensen met nierinsufficiëntie is de autoregulatie verstoord Functies van de nieren

Regulatie van:

-Volumestatus; via zout -Osmolaliteit (concentratie van stoffen) o2x natrium + glucose + ureum = normaalwaarde is ongeveer 290 -Bloeddruk (RAAS) -Zuur-base evenwicht Klaring van afvalstoffen Hormonaal -Activatie van vitamine D -Productie van EPO: bloedaanmaak: hypoxie scheidt nier erytropoëntie af; stimuleer aanmaak Hb -Productie van renine en angiotensine ll Renine / angiotensine/ aldeosteron systeem (RAAS) Reguleert de water- en zouthuishouding De nieren kunnen in de arteriolen de bloeddruk meten. Ook zal er door meer of minder druk meer of minder vocht worden aangeboden aan de nieren waardoor er meer of minder voorurine wordt geproduceerd. Naar aanleiding van deze twee mechanisme kan de nier à Renine produceren 2 / 3

Renine kan à angiotensinogeen (wordt geproduceerd door de lever) omzetten in à Angiotensine 1 à ACE (wordt in de longen geproduceerd) kan angiotensine 1 weer omzetten in à Angiotensine 2 Angiotensine 2 heeft op drie manieren invloed op de circulatie -Invloed op de diameter van de bloedvaten = vasoconstrictie -Het triggert de uitscheiding van aldosteron in de bijnieren oEn aldosteron haalt dan natrium terug uit de voorurine richting het bloed. En waar zout gaat, gaat vocht dus daarmee beïnvloeding van je bloedvolume (dat wordt meer) -Beïnvloed de dorstprikkel oEn hierdoor ga je meer of minder drinken Bij een daling van de tensie neemt de renineproductie in de nieren toe. Renine zet angiotensinogeen uit de lever om in angiotensine I. Angiotensine I wordt door ACE omgezet in angiotensine II.Angiotensine II zorgt voor de stimulering van aldosteron, wat zorgt voor de terugresorptie van water en natrium. Het zorgt voor natriumretentie en het zorgt voor contractie van de gladde spiercellen in de bloedvaten, waardoor vasoconstrictie optreedt. Ook wordt de productie van ADH gestimuleerd en de sympathische activiteit verhoogd Meten van de nierfunctie -Urineproductie -Sereumkreatinine & kreatinine-klaring -Serum ureum -Serum electrolyten (natrium, kalium, chloor, bicarbonaat) -pH van bloed en urine -Soortelijk Gewicht (SG)(urine) en osmolaliteit (serum/urine) (concentratie van stoffen) -Urinekleur -Urinesamenstelling oNa + / K + / chloor oHb oEiwit oGlucose -Urinesediment Om de klaring te berekenen kan er 24uurs urine worden gespaard en op basis van het kreatinine de filtratie worden bepaald

• / 3