Hoofdstuk 19; DNA Paragraaf 1; DNA compact verpakt in chromosomen
-DNA bestaat uit nucleotiden (bestaan uit:
fosfaatgroep, suikermolecuul, nucleïnebase) -146 basenparen DNA gewikkeld om 8 histonen, en een ‘veiligheidsspeld’-histon (H1 histoneiwit) houdt het boeltje bij elkaar. Bij elkaar heet dat een nucleosoom.-Nucleosomen vormen chromatinedraad die plooit en wikkelt tot een spiraal wat het chromatine vormt, bij celdeling vormen ze zich zo dat het de bekende vorm van een chromosoom is.
-donkere gebieden: erg gespiraliseerde
chromatinedraden, geen genexpressie
-Lichte gebieden: minder gespiraliseerde chromatinedraden, wel genexpressie
-Midden celkern: kernlichaampje (nucleolus), donker gebied, bevat ribosomaal RNA, rRNA, met informatie maken ribosomen
- chromatinedraad in centromeer en telomeren sterk gespiraliseerd, geen genen.
- ruim 90% niet-coderend DNA
- mitochondriaal DNA (mtDNA) in mitochondriën cirkelvormig, bevat informatie eiwitten
- bij de oxidatieve fosforylering ontstaan reactieve zuurstofmoleculen die het mtDNA
die nodig zijn bij oxidatieve fosforylering
kunnen beschadigen, de mutaties zorgen onder andere voor veroudering.Paragraaf 2; DNA-verdubbeling -Per dag miloen nucleine basen beschadigt, door bijv. reactieve zuurstofmoleculen.-DNA-herstelsystemen fixen dat -Rontgenstraling, chemische stoffen etc. Kunnen zorgen voor mutaties en het mutageen.DNA-replicatie -1: enzym helicase verpreekt waterstofbruggen tussen basenparen, strengen wijken als bij een rits uiteen, ontstaan replicatievorken. Gebeurt op heel veel plekken tegelijk.-RNA-primer hecht aan gedeelte DNA met behulp van enzym primase, wat het startpunt is van de synthese van de nieuwe DNA-streng. De synthese wordt gedaan door enzym 1 / 2
DNA-polymerase, altijd in 3’ -> 5’ richting van de ‘oude’ streng. Aan de ene kant in een stuk door, andere kant steeds in stukjes vanaf een nieuwe primer: Okazaki-fragmenten.-Ander type DNA-polyemerase vervangt RNA-primers door DNA. Enzym DNA-ligase verbindt de stukken DNA met elkaar -Elk DNA-molecuul bevat uiteindelijk een oud en een nieuw DNA streng, dus is DNA- replicatie semi-conserfvatief.
Telomeren -bij uiteinde DNA koppelt helicase los, primase kan alleeen RNAprimer maken als helicase er is, daardoor kan laatste Ozaki-fragment niet helemaal worden gemaakt. Daarvoor zijn telomeren, uiteinde DNA, het is repetitief DNA, steeds herhaling 5’-TTAGGG-3’.Paragraaf 3; Onderzoek aan DNA
-Restrictie-enzymen: knipenzymen
-Transfectie: inbrengen van vreemd DNA in een cel
Vermeerderen van DNA
- gebruik van plasmiden (cirkelvormige DNA moleculen uit bacteriën) -> binas 71M
- als DNAfragment is ingebouwd is in plasmide heet het recombinant-plasmide
- PCR (polymerase chain reaction) -> binas 71M2
- Stap 1: verhitting, waterstofbruggen laten los
- stap 2: afkoeling en primers hechten
- stap 3: DNA-polyemerase maakt keten af
- sequencen: bepalen van nucleïnebasenvolgorde
- / 2