Hoofdstuk 2. De kosten van grond- en hulpstoffen

Hoofdstuk 2. De kosten van grond- en hulpstoffen 2.1 Kosten en kostensoorten Kenmerkend voor de industriële onderneming is hebt zogenaamde transformatieproces. Diverse productiemiddelen worden hier opgeofferd met de bedoeling uit de grondstoffen eindproducten te fabriceren en te verkopen.Definitie kosten: Onder de kosten in een industriële onderneming verstaan we de geldwaarde van de productiemiddelen die worden opgeofferd om eindproducten op de verkoopmarkt te kunnen aanbieden.De werkelijke kosten berekenen we door de werkelijk verbruikte hoeveelheden van de verschillende opgeofferde productiemiddelen te vermenigvuldigen met de werkelijke inkoopprijzen. De toegestane kosten (voorgecalculeerde of standaardkosten) berekenen we door de toegestane hoeveelheden van de verschillende opgeofferde productiemiddelen te vermenigvuldigen met de standaardprijzen. De toegestane hoeveelheid is de hoeveelheid die nodig is bij de meest efficiënte fabricagemethode. De standaardprijs is gelijk aan de verwachte gemiddelde inkoopprijs voor het productiemiddel in de komende periode.Onder een kostensoort verstaan we het totaal van de kosten die verband houden met het aanwenden van een bepaald productiemiddel.

We onderscheiden de volgende kostensoorten:

De kosten van grond- en hulpstoffen De kosten van menselijke arbeid De kosten van slijtende vaste activa De kosten van grond De kosten van diensten van derden De kosten van belastingen De interestkosten De kosten in verband met het vormen van voorzieningen 2.2 De administratie tegen vaste verrekenprijzen De boeking van de ontvangst van de grondstoffen maken we aan de hand van het inkoopboek. We nemen aan dat de grondstoffen en de facturen die daarop betrekking hebben, steeds tegelijkertijd worden ontvangen.De boeking van het verbruik van de grondstoffen maken we aan de hand van het verbruiksregister grondstoffen. De geldbedragen die we in dit register noteren, berekenen we door de werkelijk verbruikte hoeveelheden grondstof te vermenigvuldigen met de betrokken vaste verrekenprijzen.

Boeking inkoopboek:

300Voorraad grondstoffen 180Te vorderen OB Aan140Crediteuren Aan320Prijsverschil bij inkoop grondstoffen 1 / 3

Verbruiksregister grondstoffen:

400Verbruik grondstoffen Aan300Voorraad grondstoffen Vaststelling verbruikte hoeveelheden grondstoffen Directe verbruiksmeting In dit geval geeft een magazijnmedewerker de grondstoffen uit het magazijn af tegen ontvangst van afgiftebonnen.

Nadelig voorraadverschil:

481Voorraadverschillen Aan300Voorraad goederen Indirecte verbruiksmeting Bij deze methode bepalen we het grondstofverbruik in een bepaalde periode als volgt: Beginvoorraad + ontvangen hoeveelheid – eindvoorraad = verbruik Enkele voordelen van het werken met vaste verrekenprijzen in een industriële onderneming zijn: Vereenvoudiging en verbetering van de voorraadadministratie Vereenvoudiging van de afgifte-administratie Belangrijk hulpmiddel bij de controle op de efficiency in het verbruik Het werken met de vaste verrekenprijzen heeft vooral betekenis bij de boekingen van de voorraad en het verbruik van grondstoffen in industriële ondernemingen.

Resultaat prijsverschillen:

320prijsverschillen bij inkoop grondstoffen Aan950resultaat prijsverschillen

Verhoging vaste verrekenprijzen:

300 voorraad grondstoffen Aan320prijsverschillen bij inkoop grondstoffen 2.3 Vaste verrekenprijzen inclusief diverse kosten Bijkomende kosten bij de aankoop van grondstoffen verhogen de inkoopprijs van die grondstoffen.Dergelijke inkoopkosten die rechtstreeks betrekking hebben op een bepaalde ingekochte partij grondstoffen, noemen we directe inkoopkosten. Omdat deze inkoopkosten rechtstreeks betrekking hebben op de gekochte grondstoffen, boeken we ze niet afzonderlijk op een resultaatrekening maar samen met de inkoopprijs van de grondstoffen op de balansrekening 300 voorraad grondstoffen. We noemen dit het activeren van kosten.Wanneer we de voorraad administreren tegen vaste verrekenprijzen, nemen we daarom vaak in deze prijzen een bedrag op voor directe inkoopkosten. De vast verrekenprijs van een bepaald type grondstof bestaat in dit geval uit de verwachte gemiddelde inkoopprijs plus de verwachte gemiddelde directe inkoopkosten. 2 / 3

Register ontvangen facturen (inkoopboek):

310nog te ontvangen grondstoffen 180te vorderen OB Aan140crediteuren

Magazijnontvangstenboek:

300voorraad grondstoffen Aan310nog te ontvangen grondstoffen Aan320prijsverschillen bij inkoop grondstoffen

Bankboek, credit:

320prijsverschillen bij inkoop grondstoffen 180te vorderen OB Aan110bank

Verbruikregister grondstoffen:

400verbruik grondstoffen Aan 300voorraad grondstoffen Het opnemen in de vaste verrekenprijzen van alle inkoop- en magazijnkosten Het activeren van kosten op rekening 300 voorraad grondstoffen kunnen we uitbreiden tot alle inkoop- en magazijnkosten. Zodra een industriële onderneming meerdere soorten grondstof inkoopt, ontstaat bij het doorberekenen van de inkoop- en magazijnkosten aan deze grondstoffen een probleem. We krijgen dan te maken met de tegenstelling directe/indirecte kosten.Directe kosten zijn kosten waarvan eenvoudig en nauwkeurig kan worden vastgesteld voor welke soort grondstof ze worden gemaakt. Wanneer kosten niet specifiek gemaakt worden voor een bepaalde grondstof, spreken we van indirecte kosten.Bij de inkoopkosten hebben we grotendeels en bij de magazijnkosten vrijwel geheel te maken met indirecte kosten. Het doorbereken van indirecte kosten naar de diverse soorten grondstof kan dan bijvoorbeeld gebeuren met behulp van opslagpercentages.Wanneer we het doorberekenen van indirecte kosten aan de diverse soorten grondstof verloopt met

behulp van een opslagpercentage, krijgen we te maken met:

Werkelijke indirecte kosten Berekende indirecte kosten (doorberekend met behulp van een opslagpercentage) De vergelijking tussen de werkelijk indirecte kosten en de berekende indirecte kosten maken we

zichtbaar in rubriek 5:

Voor de indirecte inkoopkosten o510indirecte inkoopkosten o515opslag indirecte inkoopkosten Voor de magazijnkosten o520magazijnkosten o525opslag magazijnkosten

• / 3