IMGedragswetenschappenTentamen3

IMGedragswetenschappenTentamen3 Geheugen,Motivatie&Emotie,Stress-Gezondheid&Welzijn,Sensatie&Perceptie,Individuele verandering,Psychologischeontwikkeling,Familiegerichtezorg&dezorgkrachtvansociale netwerken Geheugen 4.1Cognitievepsychologendefiniërenhetgeheugenalseensysteemdatinformatiecodeert,opslaat enweerterughaalt.Hetgeheugenvandemensiseencognitiefgeheugensysteemdatinformatiekrijgtvandezintuigen eneengedeeltedaarvanomzetinbetekenisvollepatronendieopgeslagenkunnenwordenvoor eventueellatergebruik.Geheugensysteem:hetgeheugenvandemensiseeninformatieverwerkingssysteemdatconstructief werktominformatietecoderen,opteslaanenweerterugtehalen.Brain-basedlearning:breinleren->vertrektvanuitdevaststellingdathetleerproceskanworden gestimuleerddoorrekeningtehoudenmetonzekennisvanhetbrein.

Neuroplasticiteit:hetmenselijkebreinverandertonderinvloedvanleerprocessen.

Cognitievepsychologenzienhetgeheugenvandemensalseeninterpretatiefsysteemdatinformatie opneemtenvervolgens,alseensoortkunstenaar,bepaaldedetailsverwijdertenderestin betekenisvollepatronenreorganiseert.Dezecognitievebenaderingvanhetgeheugenheethet informatieverwerkingsmodel.Bijditmodelligtdenadrukophetgegevendathetgeheugen functioneelis.Debelangrijksteelementairefunctiesvanhetgeheugenzijnhetcoderen,opslaanenterughalenvan informatie.Hetprocesvanreconstructieisgeenobjectiefproces.

Dedrieessentiëlefunctiesvangeheugen:

1.Ominformatietekunnencoderenmoetjeeersteenstimulusselecterenuitdeimmensebrij vanprikkelsdieviajezintuigenbinnenkomeneneeneersteclassificatiemaken.Vervolgensmoetjedeonderscheidendekenmerkenvandiestimulusidentificeren.Alsjedat allemaalhebtuitgezocht,plakjeingedachteneenlabelopdeervaringomdezebetekenisvol temaken.Tijdenseenprocesdatelaboratiewordtgenoemd,wordtdenieuweinformatiegekoppeld aaninformatiediereedsinjegeheugenligtopgeslagen. 1 / 5

2.Opslaanheefttemakenmethetgedurendeeenlangeretijdbewarenvanhetgecodeerde materiaal.Herinneringenwordengedurendeeenbepaaldetijdenineenbepaaldevorm opgeslagen.

3.Terughalenisdebeloningvoorjeeerdereinspanningenbijcoderenenopslaan.Helaaswerkthetterughalennietaltijdgoed,doordathetmenselijkgeheugensysteemsoms foutenmaakt,informatievertekendofzelfsvolkomentekortschiet.

4.2Alsinformatieonderdeelmoetwordenvanjepermanentegeheugen,moetje3stadia

doorlopen:

1.Sensorischgeheugen 2.Werkgeheugen 3.Langetermijngeheugen DitdriestadiamodelisontwikkelddoorRichardAtkinsonenRichardShiffrin.SensorischgeheugenWerkgeheugenLangetermijngeheugen Functie Houdtkortetijd informatievast voordatdezeinhet werkgeheugenkomt.Betrokkenbijcontrole vanaandacht.Kent betekenistoeaan informatie.Legt verbandentussen ideeënen gebeurtenissen.Langetermijnopslag vaninformatie

Codering Sensorischebeelden:

geenbetekenisvolle codering,enkel registratie Codeertinformatie omdezebruikbaarte makenvoor langetermijnopslag.Slaatinformatieopin betekenisvollementale categorieën.Opslagcapaciteit12-16items 7+/-2itemsof chunks Onbeperkt Duur Vanongeveereen kwartsecondetoteen paarseconden.Ongeveer20 seconden,tenzij meerderemalen gerepeteerd Onbeperkt Structuur Eenapartsensorisch registervoorelk zintuig.Centralebestuurder, fonologischelus, schetsboek,buffer.Procedureelgeheugen endeclaratief geheugen.BiologischebasisZintuiglijke zenuwbanen.Dehippocampusen defrontaalkwabben Verschillendedelen vandecerebrale cortex. 2 / 5

Heteerstestadium:hetsensorischgeheugen

Beelden,geluiden,geuren,texturenenanderesensorischeindrukkenblijvenslechtskortinhet sensorischgeheugenhangen,nietlangerdaneenpaarseconden.Debelangrijkstetaakvanhet sensorischegeheugenisdestroomvansensatiesnetzolangvasthoudentotjehersenenhebben beslotenwelkeinformatiejouwaandachtverdient.Sensorischeherinneringenproducereneennabeeldinhetsensorischegeheugenenblijvennetlang genoeghangenominelkaarovertelopenenonzeervaringeengevoelvancontinuïteittegeven, zonderdeverwerkingvannieuwesensorischeindrukkenteverstoren.Desensorischeopslagruimtevoorbeeldenwordtheticonischgeheugengenoemd.Hierworden gecodeerdelichtpatronengeregistreerddiewijuiteindelijkwaarnemenalsvisuelebeelden.Inhetsensorischgeheugenvoorgeluiden,hetechoïschgeheugen,wordenauditievestimuli geregistreerdofvastgehouden.Debeeldeninhetsensorischgeheugenhebbennoggeenbetekenis.

Hettweedestadium:hetwerkgeheugen

Hetwerkgeheugenisdeverwerkervanbewusteervaringen,inclusiefinformatieuithetsensorisch geheugeneninformatiediewordtopgehaalduithetlangetermijngeheugen.Ookhierwordtde informatieslechtstijdelijkvastgehouden,maximaaltwintigtotdertigseconden,waardoorhet werkgeheugeneenhandigebufferisvooritemsdiejemaarevenhoeftteonthouden.Deoorspronkelijketermvanwerkgeheugenishetkortetermijngeheugen.Hetwerkgeheugeniswaarweinformatiesorterenencoderenvoordatwedieaanhet langetermijngeheugentoevoegen.Hetwerkgeheugenisookdeplaatswaarwespelenmetideeënenbeeldendieweuithet langetermijngeheugenhebbenopgehaald,eenprocesdatwedenkennoemen.Hetwerkgeheugenwordtgeassocieerdmeteen‘magischgetal’:7+/-2->hetwerkgeheugenkan ongeveer7itemsbevatten,hoeweldatvanpersoontotpersoonkanverschillen.Hetwerkgeheugenheeftdeminstecapaciteitvanalledriedegeheugensystemen.Dezebeperkingen debeperktetijddatinformatiebeschikbaarblijft,maaktditdeelvanhetgeheugentotde ‘bottleneck’vanhettotalegeheugensysteem.Jekuntdebeperkingendiedoordeweinigeopslagcapaciteitvanhetwerkgeheugenontstaanop

tweebelangrijkemanieromzeilen:doormiddelvanchunkingendoormiddelvanrepeterenen

actiefherhalen. 3 / 5

Eenchunkiselkpatroonofelkebetekenisvolleeenheidvaninformatiediezichinhetgeheugen bevindt.Doormiddelvanchunkingkunjemeermateriaalindezevenvakjesvanjewerkgeheugen kwijt.Ominformatieinhetwerkgeheugenvasttehouden,blijfjedingenherhalen,ditwordtrepeteren genoemd.Hetisechtergeenefficiëntemanierominformatieovertebrengennaarhet langetermijngeheugen.Eenbeteremanierominformatienaarhetlangetermijngeheugentetransporteren,isdoormiddel vanactiefherhalendoorverbandenofelaboratie.Dezemethodehoudtindatjedeinformatieniet simpelwegherhaalt,maarhaaractiefverbindtmetkennisdiejealeerderhebtopgeslagen.Eenmindmapiseendiagramdatisopgebouwduitbegrippen,teksten,plaatjesenandereitems, geordendineenboomstructuurrondeencentraalthema.Eenmindmapcombineertdustaalmet visuelestimuli.

Destructuurvanhetwerkgeheugen:

-Decentralebestuurder:richtjeaandachtopbelangrijkeinputencoördineertwelke

informatiebewustverwerktdientteworden.

-Defonologischelus:hetwerkgeheugenzetallewoordendiewetegenkomenomingeluiden

vangesprokentaalenstuurtzenaardefonologischelus.Indefonologischelusslaathet werkgeheugendeverbalepatronentijdensdeverwerkinginakoestischevormop.

-Hetschetsboek:hetcodeertvisuelebeeldenenmentalerepresentatiesvanvoorwerpenin

deruimte.Hetbevatdevisuelebeeldendiejeingedachtenhebtalsjejeietsprobeertte herinneren.

-Deepisodischebuffer:verbindtverschillendestukjesinformatieinhetwerkgeheugenmet

elkaartoteencoherenteepisode.Deepisodischebufferhelptookomdeverhaallijnenvan eenfilmofanderevenementteonthouden,doordathijeenplaatsbiedtwaarwedevisuele, ruimtelijke,fonologischeenchronologischeaspectenorganiserentoteenepisode.

-Desemantischebuffer:betekenistoekennenaanwoordendiewezienofhoren.Dezebuffer

zoueenberoepdoenopdebetekenisvanwoordeninhetlangetermijngeheugen.VolgensdetheorievanverwerkingsniveausvanFergusCraikenRobertLockhartzorgt‘diepere’ verwerkingervoordatnieuweinformatieaanbetekeniswintendusbeterherinnerdwordt.

Hetderdestadium:hetlangetermijngeheugen

LTG:langetermijngeheugen

Hetlangetermijngeheugenontvangtinformatieuithetwerkgeheugenenkanvooreenlangeretijd bewaardworden.

Procedureelgeheugen:eenarchiefvoorproceduresvanhandelingenwaarvanwewetenhoeweze

moetenverrichten. 4 / 5