Kerntaak 4, theorieexamen.

Kerntaak 4, theorieexamen.Herhaling Medicatie inde oogheelkunde (PP)

Mydriatica

• Fenylefrine
• Mogelijk systemische bijwerkingen

▪ Voorzichtig bij ouderen en zwangeren

• Werking na 20 min
• Werkingsduur 5-7 uur
• Tropicamide
• Gering cycloplegisch effect
• Werking na 15-30 min
• Werkingsduur 5-8 uur
• Atropine
• Ook cycloplegium
• Werkingsduur 1 tot 2 weken
• Cyclopentolaat
• Ook cycloplegium
• Werking na 30-60 min
• Werkingsduur tot 24 uur

Anesthetica

• Oxybuprocaïne
• Binnen 15sec na druppelen verdoofd
• Werkingsduur 10-20 minuten
• Weinig bijwerkingen

▪ Lichte beschadigingen van cornea epitheel

• Tetracaïne
• Houdt 45 min aan
• Bijwerking

▪ Toxisch voor de cornea • Oedeem cornea • Erosie cornea • Keratitis punctata

• Lidocaïne
• Binnen 1 minuut na druppelen
• Werking 30-40 minuten
• Bijwerking

▪ Brandend gevoel na indruppelen ▪ Lichte beschadiging van cornea epitheel

Locale oogheelkundige medicatie: glaucoom.

• Glaucoommedicatie

o Doel: verlagen van de oogdruk waardoor de kans op oogschade afneemt

• Middelen die productie van kamerwater verminderen

▪ B-blokker: timolol, betaxolol

• 2 x per dag • CI met COPD/astma, ook voorzichtig bij hartpatiênten

• Kan de klachten verergeren

▪ Koolzuuranhydraseremmers: trusopt, diamox (tablet) 1 / 4

• Diamox

• Plaspil, acetazolamide
• Liever niet bij patiënten met ernstige lever-of

nierstoornissen • Trusopt (dorzolamide) en azopt (brinzolamide)

• 2-3x per dag
• Bijwerkingen

▪ Branderig en prikkend gevoel ▪ Hoofdpijn ▪ Vermoeidheid ▪ Lopidine • Acpraclonidine • Voor en na een (laser) behandeling op een drukpiek te voorkomen • Bijwerkingen

• Rode ogen
• Jeuk
• Droge mond
• Middelen die de afvoer van kamerwater bevorderen

▪ Prostaglandine analogen • Latanoprost (xalatan), bimatoprost (lumigan), travoprost (travatan), tafluprost (saflutan) • 1 x per dag • ‘s avonds (max werking na 8-12 uur)

• IOP vaak ’s nachts en ’s morgens het hoogste
• ’s avonds druppelen zodat de maximale werking van de

druppel tijdens de nacht en ochtend is • 1 e keus bij glaucoom • Bijwerkingen

• Verkleuring van de huid rondom oog/oogleden
• Conjunctivale hyperemie
• Wimperverandering

▪ Miotica • Pupilvernauwende druppels • Pilocarpine • Bij nauwe kamerhoek of om de werking van mydriatica te verminderen • Zelden standaard glaucoommedicatie • Bijwerkingen

• Bewegelijke lens
• Pupilblok
• Permanente synechieën
• Verminderd zicht
• Verstoorde accommodatie met tijdelijk bijziendheid
• Accommodatiespasmen
• Pupilvernauwing met visusstoornissen bij schemer en

donkerte.

• Combinatie van middelen

▪ Timolol + prostaglandine analoog → 1 x per dag 1 druppel • Duotrav • Xalacom • Ganfort 2 / 4

▪ Timolol + koolzuuranhydrase remmers → 2 x per dag 1 druppel • Azarga • Cosopt ▪ Combigan • Timolol/brimonide

Lokale oogheelkundige medicatie na cataractchirurgie

• Vaak combi van
• Steroïd en AB
• NSAID
• Meest voorkomend
• Tobradex

▪ Tobramycine (antimicrobieel middel) + dexamethason (cortico) ▪ Preventie van ontsteking ▪ Preventie van infectie door bacterie

• Naclof

▪ NSAID diclofenac ▪ Preventie van cystoïde macula-oedeem ▪ Preventie van ontsteking ▪ Vertragen herstel van het hoornvlies

Corticosteroïden

• Druppels
• Predforte of dexamethason
• Zalf
• Ultracortenolzalf of prednison
• Onderdrukken de ontstekingsreactie = anti-inflammatoir
• Afbouwen
• Toedieningsfrequentie geleidelijk verlagen bij staken van behandeling
• Bijwerkingen
• Stijging IOD
• Langdurige behandeling kan leiden tot cataract

Algemene druppel informatie

• Medicatie gebruik
• Veel patiënten krijgen al druppels of zalf mee van de huisarts of SEH als ze ingestuurd

worden, staat niet altijd in de verwijzing

• Kunsttranen van drogist of apotheek zonder recept
• Bijwerkingen
• Lokaal of systemisch (opname via neus-keelholte in bloedbaan)
• Traanbuis 1-3 minuten dicht tijdens en direct na toediening

▪ Voorkomt afvloeit naar neus-en keelholte

• Voorschrift
• Zo goed mogelijk over de dag verdeeld
• Compliance/therapietrouw
• Veel ontrouw

▪ Handicap ▪ Vergeten ▪ Zien het nut er niet van in ▪ Geen zin ▪ Geen direct resultaat

• Groot probleem; onderbreken van regelmaat verlaagt het effect 3 / 4

• Altijd goed vragen wanneer de patiënt de druppels gebruikt.

• Meerdere druppels
• 5 minuten tussen twee druppels
• Eerst druppel dan evt zalf
• Dag bezoek oogarts
• Druppels gebruiken volgens eigen gebruik
• Hoe te druppelen
• Onderooglid naar benenden
• Druppel in laten vallen tussen onderooglid en oogbol
• Oog sluiten
• Compliance

▪ Druppel komt niet in het oog, maar erom heen

• Druppels zijn opgelost in een conserveermiddel om de houdbaarheid te verlengen
• Benzalkoniumchloride (BAK)

▪ Kan zachte CTL doen verkleuren ▪ Pas 15 na druppelen indoen

• Toxisch/negatief effect op de traanfilmkwaliteit, conjunctiva of cornea
• Grotere kans op klachten
• Conserveermiddelvrij
• Vaak minims, edo, unit dose
• Kleinere verpakking, eenmalig gebruik

Antibioticum

• Werkt tegen infecties met bacteriën
• Niet zinvol bij virussen
• Chlooramfenicol
• Breed spectrum
• Fucitalmic
• Stafylokok-bacterie
• In druppel of zalf
• Ook gebruikt bij cornea erosie om een infectie met bacterie te voorkomen

Herpes virus

• Aciclovir (zovirax) zalf
• Herpes simplex-keratitis
• Geen (evidente) bijwerkingen
• Simplex = HSV = koortslip
• Zelitrex (valaciclovir) 500mg
• Herpes zoster opthalmicus
• Bijv preventie recidiverende oculaire herpes simplex infecties
• Bijwerking hoofdpijn
• Zoster = varicella zoster virus = gordelroos

Systemische medicatie

• Anamnese → algehele gezondheid
• Wees alert op systemische ziekte die gerelateerd zijn aan oogproblematiek

- DM → DRP

• Hypertensie → hypertensieve retinopathie
• Hartproblemen → druppelen fenyl/cyclo opletten
• Gebruik amiodarone?
• Reumatische aandoening
• / 4