NederlandsLiteratuur

NederlandsLiteratuur

Proza-analyse:11,13,14

11:hetvertellenvanverhalen

Mensenvertellenvoortdurendverhalenoverietswatzezelfhebbenverzonnen, meegemaaktofviademediaofanderebronnenhebbenvernomen.Zonder hetzelfindegatentehebben,makenwedaarbijgebruikvanallerlei verhaaltechnieken.Ditgeldtookvoordemensendiezichaandefeitenmoeten houden.→Kennelijkhebbenweverhalennodigomwerkelijkheid,ookonszelf, betertekunnenbegrijpen.

Verhaaltheorie:Hoemeerjeweetoverbijvoorbeeldmuziek,mensenof

literatuur,hoemeerertebelevenengenietenvalt.Enhoegemakkelijkerjeook jeervaringenkuntbenoemenenmetanderenkuntdelenenuitwisselen.Degrondelementenvanelkverhaalvormendepersonages,gebeurtenissen, hetvertelperspectiefendetijdenruimte.Denarratologie→basisbegrippenuitdeverhaaltheorie.Dezebegrippenhebjenodigomkritischoververhalentekunnenpraten.Ze helpenjeinzichttekrijgeninhoeverhaleninelkaarzittenenwelkeeffecten bepaaldeverteltechniekenhebben.

Personages:Eenverhaalheeftéénofmeerhoofdpersonenendiverse

bijfiguren.Bijfiguren→hebbenvaakeendienenderol,hunkarakterswordennauwelijks uitgewerkt.Ookwelflatcharactersgenoemd.Hoofdpersonen→zijncompletekaraktersdieindeloopvanhetverhaaleen ontwikkelingdoormaken.Indewatlangereverhalenenromanshebben personageseenverledenenrelaties.Datmaaktzetotcomplete, geloofwaardigemensen,oftewelroundcharacters.Schrijverskarakteriserenhunpersonagesexplicietofimpliciet.Expliciet→Devertellergeeftdirectinformatieoverhetkarakter(telling).Impliciet→Delezerontdektzelfhetkaraktervanhetpersonage(showing).

Gebeuren:

Plot:degebeurtenissenineenverhaal.

Veelverhalen,waaronderookfilms,hebbendezelfdeverhaalstructuur.

Deverhaalstructuur:erisiemanddienaareenbepaalddoelstreeft,hierbij

wordttegengewerktdoorietsofiemandenwordtgeholpendoorietsof iemand.Dieietskanookeenkaraktereigenschapofmeningvande hoofdpersoonzijn.

Chronologischverhaal:Wordendegebeurtenissenindevolgordeverteld

waarinzezichhebbenafgespeeld.

Niet-chronologischverhaal:detekstwordtnietindegoedevolgordevantijd

verteld.Jeleestdanoverdingendieeerderzijngebeurddanwatjeopdat momentleest.Terugblikkenenvooruitwijzingenwordenbijeenniet-chronologischverhaal gebruiktomeenchronologischverbandaantegeven.

Causaliteit:hetisvanbelangdatereenlogischverbandbestaattussen

oorzaakengevolg.Eenverhaalisgeloofwaardigalsallesmetalles samenhangt.

• / 1