Pedagogischdenkenhoorcolleges

‘Pedagogischdenken’hoorcolleges Hoorcollege1 HetwoordpedagogiekisvanoorsprongeenGriekswoord→Paidagogos.Deletterlijke

betekenishiervaniskinderbegeleider.InhetoudeGriekenlandstondditvoorslaaf:eenman

diewerktevooreenhuishoudenendekinderennaarschoolbracht,opvoeddeenderegels leerden.Watispedagogiek Pedagogiekisdestudievanopvoedingenonderwijs,methetvelegebruikvandepraktijkvan hetbegeleidenenonderwijzenvankinderenenvolwassenen.Hetrichtzichophetbeter begrijpenenverbeterenvanhetonderwijsproces,deontwikkelingvankinderenen volwassenen,enderelatiestussenleraren,leerlingenenhaaromgeving.Pedagogiekiseenpraktijkwetenschap.Hetgaatoverdoenenhandelen.Drievragenstaan hierbijcentraal→ 1.Hoekandeopvoedinghetbestegevormdworden?

2.Hoekanpedagogiekhetbestbestudeerdwordenindewetenschap?

3.Welkerolvervultdepedagogiekindeopvoedingspraktijk?Paidagoogiabetekentkinderleiding→hetleidenvanhetkind.Maarwaarheen?Normatievepedagogiek Normatievepedagogiekiseenvormvanpedagogiekdiewaardebepalendenrichtinggevend is.Ditiseenstudievannormenenwaardendieeenbasisvormenvooropvoedingen onderwijs.Normatievepedagogiekvaltonderdestromingvandegeesteswetenschappelijke pedagogiek→ontwikkelingvanhetkarakterisergbelangrijk.VB:Lijfstraffenmogenniet, datbelemmertdeveiligheidvanhetkind.Normatievepedagogieksteltdevolgendevragen→ 1.Watzijndefundamenteledoelenvanonderwijsenopvoeding?

2.Welkewaardenendedeugdenzoudeninhetonderwijsmoetenwordenbevorderd?

3.Hoemoetenopvoedersethischedilemma’sinhetonderwijsaanpakken?

4.Watzijndemoreleverantwoordelijkhedenvanopvoederstenopzichtevanhun leerlingen?

5.Hoekunnenonderwijspraktijkenbijdragenaaneenrechtvaardigeeninclusieve samenleving?

1 1 / 4

Voorbeeldvraagtentamen:

Welkevandeonderstaandeuitsprakenisnormatief?A.Kimdebegeleidsteropdeopvangzegttegenhaarcollega datde3-jarigeBovandaagverkoudenis.B.Devadervan3-jarigeBozegtdatBozindelijkmoetworden endatzehieropdeopvangopmoetenaansturen.C.Deomavande3-jarigeBobrengtBonaarbedenvraagt aanBoeenboekjeuittekiezenomvoortelezen.Waarom?DevadervanBoheefteendoelenwildekinderopvangrichtinggevenomBo zindelijktelatenworden→ontwikkeling.Hetheeftmetnormenenwaardentemaken.

Mensenhebbenvaakeenanderemeningoverwatdebestevormvanopvoedingis:eris

weinigconsensus.Waardenpluralismeishetideeofgeloofdatermeerderewaardenzijn,datnietallemensen dezelfdenormenenwaardendelenenergeeneenvoudigeformuleisomtebepalenwelke waardedevoorkeurzoumoetenkrijgen.Pedagogiekiseenenormbredewetenschap.Vroegerwerdhetalsietsfilosofischgezien, somszelfsalsietsmedisch.Depedagogischewetenschapverandertdoordetijdheen.Modernepedagogiek

Demodernepedagogiekgaatuitvan2principes:

1.Hetprincipevankunnenleren.-Dusnietvannature→Nurtureovernature.Iedereenisinstaatomtekunnen leren.Hetisdusnietdeterministisch.

2.Hetkindiseenvrijenhandelendsubject.-Jebenteenindividueelpersoon.Jebentinstaatzelfkeuzestemaken.Mensen wordennietvolledigbepaalddoorcultuurennature.

Dedrieopvoedingsidealenvankuipers:

1.Zelfstandigheid.

2.Zelfredzaamheid.

3.Zelfvertrouwen.Dezeprincipesnoemjeookweleenparadox.Jewileenkindstimulerendingenteproberen diehetnognietkanofis.Ditnoemjeookweldezelfverantwoordelijkezelfbepaling.Jewil hetzelfstandighandelenstimuleren.Aandeanderehandwiljeooknietopallesinvloed hebben.

2 2 / 4

Contrafactischeanticipatieishetvooruitlopenopwatnognietfeitelijkhetgevalis.Jebent bijvoorbeeldbezigmethetkindaltestimulerenmetdingenwathetkindnognietkan.Ervan uitgaandathetkindhetalkanterwijlditnogniettersprakeis.MartinusLangeveld

Hetboekberustbestwelopéénpedagoog:MartinusLangeveld(1905).NadeTweede

WereldoorlogwasLangeveldhoogleraaraandeUniversiteitUtrechtinpedagogiek→ ‘Hetkindbegrijpen,zoalshetis.’ Erwerdvroegervaakmeergekekennaarhoehetkindzoumoetenzijn,eenheelandere

benaderingdus.VolgensLangeveldwarener2kenmerkenhetbelangrijkstevanhetkind:

1.Hetkindisafhankelijkvandevolwassenen.

2.Hetkindwilzelfstandigzijn.Ditisweereenparadox.Langeveldiseenvoorstandervandenormatievepedagogiek.Jeeigennormenenwaarden mogenindewetenschapeigenlijkgeenrolspelen,maarvolgensLangeveldkanjeditnooit helemaalweglaten.Langeveldnoemtdemensookeenanimaleducandum.Demensmoetopgevoedworden.Deopvoedingheefteengroteinvloedopdeontwikkelingvanhetkind.Doelvandepedagogiek Langeveldvindtdathetdoelvandepedagogiekisdatjeopgevoedwordt.Naastde zelfverantwoordelijkezelfbepalingvondhijmondigheidookergbelangrijk.Mondigheidishetvermogenomgebruiktemakenvanjeverstandzonderleidingvan anderen→zelfstandignadenken.DaarnaastvindtLangeveldhetzelfstandiglerendenkenennietafhankelijkzijnvancultuur eendoelvandepedagogiek→nurtureovernature.WelvindLangevelddatde ouder/opvoedereenvoorbeeldfunctiemoetzijn.Cultuur Demensisvannatureeencultuurwezen.Cultuurishetgrootsteverschiltussenmensenen dieren.Opvoeding,onderwijsisietstypischmenselijks.

3 3 / 4

Eenvandebelangrijkstetheorieënengrondslaglegtaanhoewijopvoedingenonderwijs organiserenisdeJointattentionvanTomasello.Ditstaatvoordegedeeldeaandacht.Veel socialeinteractieswordenaangeleerdviaJointattention.★Grootbelangvancultureleoverdracht.★Kinderenkijkennaarhetpuntwaareenvolwassenenkijkt.★Doorgedeeldeaandacht/socialeinteractieswordtergeleerdencultuurovergedragen.★KinderenmetautismetonenminderaandachtvoorJointattention.

Debasisdimensiesvanopvoedenzijn:

1.Ondersteuningbieden.

2.Instructiegeven.

3.Controleuitoefenen.

4.Grenzenstellen.

• / 4