Samenvatting sociaal psychiatrische begeleiding (HSL) Boek: sociaal-psychiatrische begeleiding van Bauke Koekkoek. Hoofdstukken: 1 t/m 8 Boek patiëntgericht communiceren in de ggz van Remke van Staveren. Hoofdstukken: 1, 2, 3, 5, 6, 7, 12 en 15.Online training suïcide preventie uit de handleiding (HSL) Inhoud Boek: Sociaal-psychiatrische begeleiding, Bauke Koekkoek...................................................................2 H1 Sociaal psychiatrische begeleiding: een plaatsbepaling................................................................2 H2 Bouwstenen voor sociaal-psychiatrische begeleiding...................................................................3 H3 Sociale psychiatrie, systeemgericht werken en de sociale context...............................................6 H4 Fasering en structuur in sociaal psychiatrische begeleiding..........................................................9 H5 Professioneel contact maken en houden (fase 1).......................................................................10 H6 Doelen opstellen en onderhandelen...........................................................................................10 H7 Specifieke interventies uitvoeren (fase 3)...................................................................................11 H8 Voortzetten, verwijzen en afsluiten............................................................................................12 Boek: Patiëntgericht communiceren in de ggz, Remke van Staveren...................................................13 H1 Patiëntgericht communiceren....................................................................................................13 H2 De patiëntgerichte hulpverlener.................................................................................................14 H3 Invoegen......................................................................................................................................14 H5 investeren in de relatie...............................................................................................................15 H7 Samen een behandelplan maken................................................................................................15 H12 Omgaan met lastige interactiepatronen...................................................................................16 H15 Toepassen van drang tot dwang...............................................................................................17 113 online training suïcidepreventie....................................................................................................19 1 / 3
Boek: Sociaal-psychiatrische begeleiding, Bauke Koekkoek
H1 Sociaal psychiatrische begeleiding: een plaatsbepaling
Sociale psychiatrie: verzamelnaam voor een vorm van begeleiding die doorgaans door aan de hogeschool opgeleide professionals wordt geboden aan mensen met ernstige en langdurige psychiatrische problematiek. Is een flexibele hulpvorm. Richt zich op:
- voorkomen van achteruitgang
- veranderen van niet effectieve gedragingen
Verschillen tussen behandeling, begeleiding en zorg:
Behandeling Begeleiding Zorg Terminologie StoornisBeperking Handicap Doel Genezing, verandering Herstel, integratie, participatie Stabiliteit, veiligheid Activiteit professional GenezenCoachen, trainen Helpen Visie op veranderings- mogelijkheden Gerichte interventies zorgen voor blijvende genezing en verandering Training en ondersteuning maken persoonlijke groei mogelijk Zorg en controle garanderen een optimale kwaliteit van leven Voorwaarden Aanwezigheid van een duidelijke behandelbare stoornis, bereidheid tot behandeling Bereidheid te werken aan doelen Geen/ zorg aanvaarden Leidend principe Professionele diagnose leidt tot een goed geïndiceerde therapie Onderhandeling tussen patiënt en professional leidt tot gezamenlijk opgestelde doelen Patiënts actuele situatie leidt tot ‘hier en nu’ zorg, zoveel mogelijk afgestemd op patiënt Belangrijkste disciplines Psychiatrie, psychologie Verpleegkunde, maatschappelijk werk, agogiek Verpleegkunde, agogiek Wetenschappelijk e basis of evidentie Biomedische wetenschappen, experimentele psychologie Sociale wetenschappen Verplegings- wetenschappen Langdurige behandeling Langdurige begeleiding Langdurige zorg Met helder(e) mandaat of overeenkomst Verandering van denken, voelen en/of handelen richting een vooraf bepaald doel Leren omgaan met beperkingen, waarbij aandacht voor evenwicht tussen autonomie en afhankelijkheid Hulp ontvangen bij onmogelijkheden, aandacht voor evenwicht tussen autonomie en afhankelijkheid Zonder helder(e) mandaat of overeenkomst Herhaalde verlenging van het contact op basis van steeds nieuwe Eindeloos contact op basis van gewoonte en handicapmodel Overname van verantwoordelijkheden en taken op basis van gewoonte en 2 / 3
wensen of doelstellingen handicapmodel Typen relaties in langdurige sociaalpsychiatrische begeleiding ˇtypenˇ Typen problematie k Noodzaa k contact Regie over contact Moeite met contact Rol cliënt Rol hulpverlene r Aangename collusie Angst of depressie (deels) in remissie Laag Beide Geen van beide Gezellige gesprekspartne r Vermijdende vriend(in) Angstige collusie Angst en afhankelijkhei d Laag Cliënt Hulpverlene r Praatgrage piekeraar Lijdzame luisteraar Samenwerkin g Chronisch probleem met periodes van acute nood Wisselend Wisselend Geen van beide Zorgvuldige zorgvrager Bewuste begeleider Anagonitisch e collusie Paranoïde psychose Hoog Hulpverlene r cliënt Zorgwekkende zorgmijder Assertieve aanpakker Ambivalente collusie Ernstige borderline stoornis Hoog Geen van beide Beiden Dramatische dwingeland Dappere doorzetter Remissie: een aandoening terrein verliest en de toestand van de patiënt verbetert.
Collusie: samenzwering/samenspanning/bedriegelijke verstandshouding
-> Meer toelichting van de typen op blz. 15
Doel sociaal psychiatrische begeleiding:
Richt zich op zowel het oplossen van praktische problemen, het voorkomen van achteruitgang, als het veranderen van niet-effectieve gedragingen Houdt zich bezig met het leren omgaan met beperkingen en het benutten van mogelijkheden Heeft herstel, integratie en participatie als doelen H2 Bouwstenen voor sociaal-psychiatrische begeleiding Sociaal psychiatrische begeleiding is de hulpvorm van eerste keuze wanneer aanwezig
zijn (indicaties):
Ernstige problemen in het dagelijks functioneren Problemen op verschillende levensgebieden Ernstige psychiatrische of persoonlijkheidsproblematiek Randcrimineel en antisociaal gedrag, waarbij betrokkenheid van justitie (nog) niet aan de orde is Al langer bestaande problematiek waarvoor eerder psychotherapie niet (voldoende) geholpen heeft (verwachte) betrokkeneheid van verschillende partijen (verwachte) matige motivatie en therapietrouw (verwacht) positief effect van normalisering van de klachten
Route naar sociaal psychiatrisch begeleiding via:
Gemeente WMO – sociale wijkteam OGGZ (openbare geestelijke gezondheidszorg) Huisarts Basis GGZ Specialistische GZZ – psychiatrische wijkteam/FACT
- / 3