1 1 / 4
Inhoudsopgave Samenvatting.........................................................................................................................................5 Leeswijzer..............................................................................................................................................6 Hoofdstuk 1. Inleiding.............................................................................................................................7 Hoofdstuk 2. Theoretisch kader............................................................................................................12 2.1 (Autonome) leesmotivatie...........................................................................................................12 2.2 Een stimulerende (lees)omgeving..............................................................................................13
2.2.1 Autonomie...........................................................................................................................14
2.2.2 Verbondenheid....................................................................................................................15
2.2.3 Competentie........................................................................................................................15
2.3 Doelgroep analyse......................................................................................................................16 2.4 Succesfactoren bestaande interventies......................................................................................17 2.5 Conclusie....................................................................................................................................19 Hoofdstuk 3. Methode..........................................................................................................................20 3.1 Onderzoeksopzet.......................................................................................................................20 3.2 Respondenten............................................................................................................................20 3.3 Procedure...................................................................................................................................21 3.4 Meetinstrument...........................................................................................................................22 3.5 Analyse.......................................................................................................................................23 Hoofdstuk 4. Resultaten.......................................................................................................................24 4.1 Behoefte aan autonomie.............................................................................................................24
4.1.1 Aversie.................................................................................................................................24
4.1.2 Verplichting..........................................................................................................................25
4.1.3 Vrij lezen..............................................................................................................................25
4.1.4 Belang van lezen.................................................................................................................25
4.1.5 Boekenaanbod.....................................................................................................................26
4.2 Behoefte aan verbondenheid......................................................................................................27
4.2.1 Imago lezen.........................................................................................................................27
4.2.2 Interactie..............................................................................................................................27
4.2.3 Betrokkenheid......................................................................................................................28
4.3 Behoefte aan competentie..........................................................................................................28
4.3.1 Concentratievermogen........................................................................................................28
4.3.2 Leesvaardigheid..................................................................................................................29
4.3.3 Inlevingsvermogen...............................................................................................................30
4.4.4 Ondersteuning school..........................................................................................................30
Hoofdstuk 5. Discussie.........................................................................................................................32 5.1 Conclusie....................................................................................................................................32
2 2 / 4
5.2 Vergelijking eerder onderzoek....................................................................................................33 5.3 Discussie....................................................................................................................................35 5.4 Aanbevelingen............................................................................................................................36
5.4.1 Vervolgonderzoek................................................................................................................36
5.4.2 Praktijk.................................................................................................................................36
Literatuurlijst.........................................................................................................................................39 Bijlagen.................................................................................................................................................46 Bijlage 1. Analyseplan......................................................................................................................46 Bijlage 2. Gebruikte materialen.........................................................................................................48 2.2 Vragenlijstje leerlingen............................................................................................................49 Bijlage 2.5 Topiclijst......................................................................................................................53
- Fragmenten van transcripten met open codering.........................................................................56
- Axiaal coderen..............................................................................................................................58
- Taxonomie....................................................................................................................................59
- Mindmap.......................................................................................................................................60
- Ethische verantwoording..............................................................................................................60
3 3 / 4
Voorwoord Dit onderzoeksrapport bevat een onderzoek in opdracht van het X naar de ervaringen omtrent een stimulerende leesomgeving van leerlingen uit het tweede leerjaar van basis- en kaderberoepsgerichte leerweg op het X met betrekking tot autonome leesmotivatie. Dit onderzoek betreft de afstudeeropdracht van de opleiding Toegepaste Psychologie van Fontys Hogescholen HRM en Psychologie te Eindhoven.Van 10 februari 2020 tot en met 26 oktober 2020 ben ik bezig geweest met dit onderzoek. Lezen is altijd al een grote hobby van mij geweest, waardoor ik alle nieuwsberichten over de ontlezing in de maatschappij verontrustend vond. Hierdoor kwam ik het op het idee mijn studie Toegepaste Psychologie te combineren met mijn passie voor lezen. Ik was dan ook heel enthousiast toen het X mij de kans gaf onderzoek te doen naar de leesmotivatie van hun leerlingen. Tijdens het onderzoek ben ik steeds gemotiveerd en gedreven gebleven om erachter te komen hoe lezen weer aantrekkelijker gemaakt kan worden voor jongeren. Ik hoop hier dan ook oprecht aan te kunnen bijdragen met de interventie die volgt op dit onderzoeksrapport.Ik zag deze scriptieperiode, naast natuurlijk als een stap naar mijn diploma, als een mogelijkheid om te leren loslaten en vertrouwen op mezelf. In mijn ogen werd deze afstudeeropdracht namelijk een lange opdracht met vage kaders, veel zelfstandigheid en ook nog eens voor een echte opdrachtgever. Voor mij als perfectionist dus een mooie uitdaging om aan dit leerdoel te werken. Daarbovenop was ik door het corona virus en de wispelturigheid van vmbo-leerlingen genoodzaakt mijn controledrang soms los te laten en flexibel te zijn. Door mijn persoonlijke leerdoel steeds voor ogen te houden heb ik veel over mezelf geleerd en ben ik weer een stap verder in het kunnen loslaten en vertrouwen op mezelf.Natuurlijk wil ik ook een aantal mensen bedanken die mij steeds hebben geholpen en gesteund. Allereerst wil ik mijn begeleidster van het X bedanken voor haar enthousiasme, fijne communicatie en vooral ook alle energie en moeite die zij erin heeft gestoken in deze hectische tijd. Verder wil ik natuurlijk alle leerlingen bedanken die ik mocht interviewen. Ik vond het heel interessant om hun ervaringen over en belevingen van leesmotivatie te horen en te ervaren hoe belangrijk het is je gesprekstechnieken aan te passen aan de doelgroep. Ik wil ook mijn werkplaats docent X bedanken voor de fijne en duidelijke afstudeerwerkplaatsen en mijn eerste assessor X voor de uitgebreide en duidelijke feedback. Tot slot wil ik mijn ouders en vriend bedanken voor het vertrouwen in mij en het luisterend oor bij al mijn twijfels.Al met al durf ik wel te zeggen dat ik trots ben op mezelf dat ik in deze onzekere tijd dit in mijn ogen interessante afstudeeronderzoek heb neergezet. Ik wens u heel veel leesplezier.
X, 2020
- / 4