.png){kind=logo}
Pagina 1 van 50
SOCIALE PSYCHOLOGIE
PSYCHOLOGIE JAAR 1
- / 7
Pagina 2 van 50
INHOUD
Hoofdstuk 1: inleiding tot de sociale psychologie ................................................................................................... 3 Hoofdstuk 2: methodologie: hoe doen sociaal psychologen onderzoek? .............................................................. 7 Hoofdstuk 3: sociale cognitie: hoe we denken over de sociale wereld ................................................................ 12 Hoofdstuk 4: sociale perceptie: hoe we andere mensen waarnemen en begrijpen ............................................ 15 Hoofdstuk 5: het zelf: onszelf begrijpen in een sociale context ........................................................................... 20 Hoofdstuk 6: cognitieve dissonantie en de behoefte om ons zelfbeeld te beschermen ...................................... 24 Hoofdstuk 7: attitudes en attitudeverandering: gedachten en gevoelens beïnvloeden ...................................... 27 Hoofdstuk 8: conformisme en gehoorzaamheid: sociale invloed en aanpassing van gedrag .............................. 32 Hoofdstuk 9: groepsprocessen: invloed in sociale groepen.................................................................................. 34 Hoofdstuk 10: Aantrekkingskracht en relaties: van eerste indrukken tot hechte relaties ................................... 39 Hoofdstuk 11: prosociaal gedrag: waarom helpen mensen? ............................................................................... 42 Hoofdstuk 12: agressie en agressief gedrag .......................................................................................................... 44 Hoofdstuk 13: vooroordelen: oorzaken en oplossingen ....................................................................................... 47
- / 7
Pagina 3 van 50
HOOFDSTUK 1: INLEIDING TOT DE SOCIALE PSYCHOLOGIE
Psychologie is de wetenschap van het gedrag en het innerlijke leven (gedachten en gevoelens) van mensen. Sociale psychologie is de wetenschappelijke studie naar de manier waarop de gedachten, gevoelens en het gedrag van mensen worden beïnvloed door de aanwezigheid van anderen. Mensen worden beïnvloed door de expliciete of impliciete aanwezigheid van anderen.Expliciete aanwezigheid = werkelijke aanwezigheid van anderen.Impliciete aanwezigheid = ingebeelde aanwezigheid van anderen, bijvoorbeeld als je aan iemand denkt.De kern van sociale psychologie is de sociale invloed. Sociale invloed is het effect dat de woorden, daden of alleen al de aanwezigheid van andere mensen hebben op onze gedachten, gevoelens, houdingen of gedrag.Sociaal psychologen proberen op een wetenschappelijke manier antwoorden te vinden op vragen over sociaal gedrag, zelfs als die gaan om het grote menselijke mysterie, de liefde.Ook proberen sociaal psychologen sociale invloed op een andere manier te begrijpen dan op basis van gezond verstand of volkswijsheid.Binnen de klinische psychologie en de persoonlijkheidspsychologie staat het individu centraal, voor sociaal psychologen staat het individu in de context van een sociale situatie centraal. Individuele verschillen zijn die aspecten van de persoonlijkheid die mensen onderscheiden van anderen. Sociaal psychologen proberen een idee te krijgen van hoe individuen sociale situaties construeren.Construct = de manier waarop mensen de sociale wereld waarnemen, begrijpen en interpreteren.Bronnen van constructen De behoefte om een positieve kijken op onszelf te houden
- Zelfverheffingsmotief
- Accuraatheidsmotief
- Zoals honger en dorst
- Angst of de belofte van liefde, goedkeuring en andere beloningen waarbij
De behoefte om de wereld accuraat waar te nemen
Biologische drijfveren
Psychologisch niveau
sprake is van sociale uitwisseling Behoefte aan controle 3 / 7
Pagina 4 van 50
Sociaal psychologen ontwikkelen verklaringen voor sociale invloed aan de hand van de empirische methode, zoals het doen van experiment waarvoor zij hypothesen opstellen en de te bestuderen variabelen zorgvuldig beheersen. De empirische methode is een op waarneming en/of onderzoek gebaseerde methode voor het toetsen van hypothesen. Een determinant is een bepalende factor in een bepaalde ontwikkeling of toestand.
Perspectieven in de sociale psychologie:
Evolutionair perspectief Socio-cultureel perspectief Sociaal leren perspectief Binnen het evolutionair perspectief wordt sociaal gedrag verklaard door te kijken hoe genetische factoren over de eeuwen heen zijn aangepast om de overlevings- en voorplantingskansen te vergroten. Natuurlijke selectie is het proces waarbij belangrijke eigenschappen die gunstig zijn voor de overleving worden doorgegeven aan het nageslacht.Evolutie helpt menselijk gedrag te verklaren doordat mensen veel gemeen hebben met dieren, en omdat sommige menselijke gewoonten universeel zijn.Socio-culturele perspectief houdt in dat sociaal gedrag verklaard wordt door te kijken naar de invloed van grotere sociale groepen. Dit is bijvoorbeeld de invloed van de groep waarin je opgroeit en waarin jij beweegt. Cultuur helpt menselijk gedrag te verklaren doordat sommige gewoonten, tradities en gedragingen, zoals eetgewoonten en begroetingen, verschillend en afhankelijk zijn van de culturele context. Cross-cultureel onderzoek is onderzoek dat is opgezet met het oog op het analyseren van gelijkenissen en verschillen tussen mensen uit verschillende culturen.Binnen het sociaal leren perspectief wordt sociaal gedrag verklaard door te kijken hoe leerervaringen in het verleden toekomstig gedrag kunnen voorspellen. Sociaal leren helpt menselijk gedrag te verklaren doordat mensen geneigd zijn om gedrag te imiteren van rolmodellen.Er is interactie tussen de verschillende perspectieven, het ene perspectief is niet beter dan het andere. Een voorbeeld hiervan is taal, dit bestaat uit de evolutietheorie en het socio- culturele perspectief.De grondlegger van de sociale psychologie is Kurt Lewin. Hij ontwikkelde een formule om
het gedrag van mensen te begrijpen:
B = f(P x E) B = behavior F = functie P = person E = environment 4 / 7
.png)