Theorietoets IBGS - E-module Introductie gevaarlijke stoffen .........

1

Theorietoets IBGS Inhoud E-module: optreden bij IGBS-Waarom ....................................................................... 2 E-module Introductie gevaarlijke stoffen .................................................................... 4 E-module herkennen van gevaren .............................................................................. 6 E-module optreden bij IGBS-Hoe ............................................................................... 8 E-module: persoonlijke veiligheid bij IGBS ................................................................ 12 E-module: incidenten met vloeistoffen .................................................................... 13 E-module: incidenten met gassen ........................................................................... 16 E-module: brandbare en/of giftige gassen................................................................. 19 E-module vast en oxiderende stoffen ....................................................................... 21 E-module: transport ............................................................................................... 23 E-module: radioactieve stoffen ................................................................................ 27 E-module: industriële omgevingen .......................................................................... 30 E-module: schoonmaken, afbouw en nazorg. ........................................................... 33 E-module: slachtofferredding en behandeling .......................................................... 35 E-module explosieven ............................................................................................ 37 E-module: drugs ..................................................................................................... 38 E-module asbest en milieugevaarlijke stoffen. .......................................................... 40 E-module: biologische incidenten. .......................................................................... 43

• / 4

2

E-module: optreden bij IGBS-Waarom

Incidentbestrijding gevaarlijke stoffen (IGBS)

Tijdens IBGS leer je optreden bij incidenten met:

• Vaste stoffen, vloeistoffen en gassen.

Taken:

• Beperken en bestrijden van gevaren voor mensen en dieren bij incidenten.• Verkennen van gevaarlijke stoffen • Schoonmaken.• Je stabiliseert de situatie.

• Snelle verkenning en snelle redding.
• Voorkomen van uitbreiding
• En het afschermen en isoleren van de bron.

Optreden IGBS weer 5 fasen:

1. Uitrukfase:

• Melding, en aanrijding.

2. Verkenningsfase:

• Voorlopige verkening.
• Definitieve verkenning.
• Altijd met adembescherming en geschikte meetapparatuur.

3. Inzetfase:

• Redding uitvoeren en de situatie stabiliseren. Het schoonmaken van

manschappen die de inzet uitvoeren en slachtoffers, hoort hier ook bij.

4. Afbouwfase:

• Afschaling. Bij gevaarlijke stoffen met je materialen schoonmaken.

5. Nazorgfase:

• Inzet gereedmaken en registratie.

Stofklassen:

• / 4

3

Gevaren gevaarlijke stoffen:

• Brand en explosiegevaar
• Gezondheidsgevaar (voor mens en dier)
• Stalingsgevaar (van radioactieve stoffen)
• Milieugevaar

Gebiedsindeling:

Bij een incident met gevaarlijke stoffen wordt de plaats van het incident en het gebied eromheen

ingedeeld in:

1. Brongebied: staat of ligt het object waar de

gevaarlijke stof vrijkomt.

2. Effectgebied: daar heeft het incident gevolgen.

De gevaarlijke stoffen verspreiden zich en zorgen misschien voor schade.

Effect van wind op effectgebied

1. Benedenwinds gebied: waar de bron zich

verder uitstrekt.

2. Bovenwindse gebied: gebied aan de veilige

kant van het incident.

Bronbestrijding verkenning:

• Bronbestrijding kan al bij de verkenning door bijvoorbeeld:

• Vat rechtop zetten met lekkende vloeistoffen.• Snel dichtdraaien afsluiter.• Plaatsen opvangbak.

Bronbestrijding inzetfase:

• Bronbestrijding bij de inzetfase dan stabiliseer je de situatie definitief

bijvoorbeeld:

• Dichten van een gat in een vat.• Indammen en afdekken van een vloeistofplas met schuim.

• / 4

4

E-module Introductie gevaarlijke stoffen

Hoe gevaarlijk een stof is ligt aan 4 factoren:

Soort stof Hoeveelheid stof

Blootstellingstijd: hoe lang duurt het contact met de stof.

Aggregatietoestand: is een fase waarin een stof zich bevind dus gas, vloeistof of vaste stof.

• Van vaste stof naar vloeistof: smelten

• Van vloeistof naar gas: verdampen

• Van gas naar vloeistof: condenseren:

• Van vloeistof naar vaste stof: stollen/ bevriezen

• uitzonderingen.
• Rijpen: een gas die direct in een vast toestand komt. Bijvoorbeeld ijskristallen op

het gras.

2. Vervluchtingen of sublimeren: vaste stof die direct in een gas veranderd.

Bijvoorbeeld bij het pyrolyseren van een vaste stof zoals bij een houtblok in de open haard.

Kenmeren toestand:

1. Vaste stof: oppassen voor direct contact met mensen, dieren en milieu.

• Vloeistoffen: kunnen wegvloeien in de omgeving. Grootste gevaar zit in contact

met mensen, dieren en milieu. Vloeistoffen kunnen giftig zijn en een bijtende werking hebben. Als je contact hebt met een vloeistof kost het moeite deze weer te verwijderen.

3. Gassen: gassen zie je niet en verspreiden zich makkelijk. Het gevaar kan

daardoor groter worden maar ook juist kleiner omdat gassen wegwaaien. Een gas kan brandbaar zijn en giftig om in te ademen.

• / 4