UITZICHTLOOSHEID IN DE

UITZICHTLOOSHEID IN DE

ASIELPROCEDURE

EEN ONDERZOEK IN

OPDRACHT VAN

VLUCHTELINGENWER

K ROTTERDAM

Naam student:

Studentnummer:

Opleiding: Sociaal Juridische Dienstverlening

Klas:

Vak:Afstudeerrapport

Vakcode:

Afstudeerbegeleider:

Aantal woorden: 22007

Datum: 27 oktober 2023 1 / 3

(…)Uitzichtloosheid in de asielprocedure 27 oktober 2023 Voorwoord Voor u ligt het afstudeerrapport ‘Uitzichtloosheid in de asielprocedure’. Dit betreft een onderzoek naar de informatieverstrekking vanuit VluchtelingenWerk Nederland rondom de termijnen in de asielprocedure. Het onderzoek is uitgevoerd in opdracht van en in samenwerking met VluchtelingenWerk Rotterdam. Bovendien vormt dit onderzoek mijn eindscriptie ter afronding van de hbo-bacheloropleiding Sociaal Juridische Dienstverlening.Ik wil alle docenten en mentoren bedanken die mij de afgelopen jaren hebben geholpen, gemotiveerd en feedback hebben gegeven. Mijn afstudeerbegeleider (…) wil ik bedanken voor haar behulpzaamheid, waardevolle feedback en prettige begeleiding. Mijn medestudenten wil ik bedanken voor de gezelligheid op school en het samen studeren. Verder ben ik de mensen in mijn directe omgeving zeer dankbaar voor hun geduld en ondersteuning tijdens deze drukke periode.Tot slot wil ik mijn collega’s en teamleiders bij VluchtelingenWerk Rotterdam bedanken voor alle ondersteuning, behulpzaamheid en het mogelijk maken van deze opdracht. Het werken bij VluchtelingenWerk Rotterdam en het uitvoeren van dit onderzoek hebben mij veel kennis en inzichten opgeleverd die mij zullen bijblijven in de toekomst.Nu het einde van mijn studie in zicht is, kijk ik met veel enthousiasme uit naar het werken in de beroepspraktijk en de nieuwe uitdagingen die de toekomst met zich meebrengt. Ondanks dat het studeren niet altijd even eenvoudig was, denk ik met plezier terug aan de afgelopen jaren en de verzamelde kennis en ervaringen.Nootdorp, 27 oktober 2023

1 2 / 3

(…)Uitzichtloosheid in de asielprocedure 27 oktober 2023 Samenvatting De aanleiding van dit onderzoek is de onrust onder vluchtelingen die wordt veroorzaakt door de lange wachttijden voor asielaanvragen, de verlengde beslistermijnen in de asielprocedure, slechte leefomstandigheden voor vluchtelingen en de onduidelijkheden omtrent de termijnen in de asielprocedure. Dit laatste zorgt ervoor dat de situatie voor vluchtelingen uitzichtloos lijkt.VluchtelingenWerk Nederland (hierna VWN) heeft als doel om vluchtelingen en asielzoekers te ondersteunen en heeft dan ook meerdere soorten informatieverstrekking ontwikkeld omtrent de termijnen in de asielprocedure. Desondanks is in de praktijk gebleken dat er veel onduidelijkheid is onder vluchtelingen omtrent deze termijnen. De informatieverstrekking van VWN hieromtrent sluit dus niet goed aan op de informatiebehoefte van vluchtelingen.De opdrachtgever van dit onderzoek is VluchtelingenWerk Rotterdam. Dit onderzoek richt zich op het in kaart brengen van de verschillende aspecten en knelpunten rondom de informatiebehoefte van vluchtelingen met betrekking tot de termijnen in de asielprocedure en de informatieverstrekking van VWN hieromtrent. Het doel van dit onderzoek is om ten behoeve van VWN inzichtelijk te maken hoe de informatieverstrekking vanuit VWN, omtrent de termijnen in de asielprocedure, beter kan worden aangesloten op de informatiebehoefte van vluchtelingen. Hierdoor wordt de onduidelijkheid onder vluchtelingen beperkt en daarmee de onrust en de ervaren uitzichtloosheid onder vluchtelingen verminderd. Tijdens dit onderzoek zijn interviews afgenomen en is literatuur- en rechtsbronnenonderzoek uitgevoerd.

De hoofdvraag in dit onderzoek luidt: ‘Hoe kan VluchtelingenWerk Nederland de

informatieverstrekking omtrent de termijnen in de asielprocedure beter laten aansluiten op de informatiebehoefte van vluchtelingen?’ De eerste deelvraag van dit onderzoek is gericht op het achterhalen van de informatiebehoefte van vluchtelingen omtrent de termijnen in de asielprocedure. Hiervoor zijn interviews afgenomen met vluchtelingen, waaruit het volgende is gebleken. De kennis van vluchtelingen omtrent de termijnen in de asielprocedure is onvoldoende. Er is behoefte aan volledige en begrijpelijke informatie over de ingebrekestelling, het ‘beroep niet tijdig beslissen’ en over het verlengen van de beslistermijnen in de asielprocedure door de Immigratie- en Naturalisatiedienst. Daarnaast is er behoefte aan duidelijkheid over waar aanvullende informatie over deze onderwerpen kan worden gevonden.Voor het beantwoorden van de tweede deelvraag van dit onderzoek is onderzocht welke informatie omtrent de termijnen in de asielprocedure VWN momenteel verstrekt aan vluchtelingen, op welke wijze dit gebeurt en of deze informatie compleet en actueel is. Ook is de totstandkoming van deze informatieverstrekking onderzocht en is er gekeken naar de trainingen die bij de informatieverstrekking een rol spelen. Uit literatuuronderzoek is gebleken dat VWN als belangrijkste manieren van informatieverstrekking omtrent de termijnen in de asielprocedure een voorlichting, de website RefugeeHelp, informatiefolders en een informatievideo gebruikt. Hierin wordt relevante informatie over het onderwerp gegeven, maar deze informatie is niet compleet en actueel. Verder biedt VWN trainingen aan die een rol spelen bij communicatie met vluchtelingen, maar doordat deze trainingen niet verplicht zijn missen sommige werknemers belangrijke kennis. Tot slot blijkt uit een interview met een stafmedewerker van VWN dat de informatieverstrekking ontwikkeld wordt door team Diensten en Ontwikkeling. Dit team neemt de informatie over de huidige termijnen over van de Immigratie- en Naturalisatiedienst en plaatst deze op de website RefugeeHelp. De voorlichting wordt ontwikkeld op basis van effectiviteit en met behulp van input van vluchtelingen. Er wordt ook rekening gehouden met toegankelijkheid van de informatie en de informatie wordt regelmatig geactualiseerd.

• / 3