Vlakken in de drie dimensies: De assen in drie dimensies:

VIVO FA I

Vlakken in de drie dimensies: De assen in drie dimensies:

• Sagittaal : vanaf de zijkant - sagittaal: van achteren naar voren
• Transversaal : dwarsdoorsnede - frontaal/transversaal : links naar rechts
• Frontaal : van de voorkant - longitudinaal: van boven naar beneden

• ABductie : vanaf - EXOrotatie: naar buiten
• ADuctie : naartoe - RETROflexie: naar achter
• CIRCUMductie: rondom - ANTEflexie : naar voren

- ENDOrotatie: naar binnen

Regio heup

PELVIS

- Os sacrum : middelste stukje

- Os coccygis : stuitje

- 2x ossa coxae : volgroeit pas rond je 14

e

– 16

e tot één geheel

• os ilium
• crista iliaca ( crista: rand - iliaca: meervoud van ilium)
• spina iliaca anterior surperior (anterior: voorkant – superior: boven)

- spina iliaca posterior surperior (posterior achterkant – superior: boven)

• tuberculum iliacum ( ‘knobbeltje’ op het ilium)
• spina iliaca anterior inferior (anterior: voorkant – inferior: onder)

- spina iliaca posterior inferior (posterior achterkant – inferior: onder)

• os ischii
• ramus ossis ischii
• tuber ischiadicum (zitknobbel)

• os pubis
• ramus superior ossis pubis ( het bovenste botdeel vd pubis)
• ramus inferior ossis pubis ( het onderste deel vd pubis)

- foramen obturatum ( foramen: gat)

• pecten ossis pubis

FEMUR

• Caput femoris (kop van de femur)
• Collum femoris
• Trochanter major (grote knobbel)
• Trochanter minor (kleine knobbel)

Gewrichten in de regio heup:

• Articulatio sacro-iliaca

- Articulatio coxae : bewegelijk gewricht

• Symphasis pubica

Crista : rand Tuberculum : knobbeltje Os : bot Tuber : knobbel Caput : kop Articulatio : gewricht

Bot: hard weefsel

• / 5

VIVO FA I

plantairflexie : beneden

adductie : naar binnen

inversie Regie voet

PES / PEDIS ( ‘hoofdindeling’)

- Tarsus : voetwortel, achterkant van de voet

• talus - os cuneiforme
• calcaneus - mediale
• os nuviculare - intermedium
• os cuboideum - laterale

• talus: talus rust op de calcaneus en is dus de ‘verbinding’ met tibia / fibula
• caput tali – mediale aspect / laterale aspect
• collum tali -
• trochlea tali – ventro-laterale hoek (plaintairflexie)
• processus posterior tali – tuberculum mediale

- calcaneus:

• tuber calcanei - ventrolatere deel calcaneus

- sustentaculum tali - sinus tarsis : holte

• trochlea fibularis

- os naviculare: tuberositas os naviculare

- Metatarsus: middenvoet

• tuberositas ossis matatarsi quinti (V)

- Digiti: tenen (phalangas)

• phanangas proximalis, media, distalis

Bewegingen van de enkel:

• Bovenste spronggewricht

- kop: bovenvlak / zijvlak van de trochlea tali

- kom: binnenzijde malleolus mediales / lateralis onderzijde tibia

→ transversale as / sagittale vlak → dorsaalflexie / plantairflexie

• Onderste spronggewricht
• frontale as: pronatie/eversie(binnenkant voet) – supernatie/inversie(buitenkant voet)

- longitunale as: abductie- adductie

→ compromis as:

• supinatie: - - - pronatie:

Voetgewelven: voor het opvangen van klappen

• Lengte gewelf
• mediaal : calcaneus, talus, os naviculare, ossa cuneiformia, ossa metatarsia I - III
• lateraal : calcaneus, os cuboideum en ossa metatarsalia IV en V (minder sterke kromming)

- Dwarsgewelf: os cuboideum, ossa cuneiforme en basis ossa metatarsalia

plantairflexie : beneden

adductie : naar binnen

inversie

Voetgewrichten:

 art. calcaneocuboidea  art. Cuneonaviculare

 artt. tarsometatarseae  artt. intermetatarseae  artt. metatarsophalangeae ◦ extensie/flexie

• / 5

VIVO FA I

De spieren van de onderste extremiteit

• Sartorius – kleermakerszit (zwevend) Art. coxae Art. genus

- Origo: SIAS - Exorotatie - Flexie

- Insertie: mediaal tuberositas tibae - Abductie - Endorotatie

• Anteflexie (knie in hoek v 90˚)

M. Gluteus Maximus : bilspier - retroflexie Art. coxae

- Origo: os sacrum - Exorotatie

- Insertie: iets distaal tov trochantor major - Ab/Adductie

• Retroflexie

• Gluteus Medius – op je zij liggen en abductie Art. coxae

- Origo: SIAS - Anteflexie (beetje) / Retroflexie

- Insertie: trochantor major - Endorotatie (beetje) / Exorotatie

• Abductie

M. Tensor Fasciae Latae : anteflexie, endorotatie Art. coxae

- Origo: SIAS (liggend op de rug) - anteflexie

- Insertie: Tractus iliotibialis - abductie

• endorotatie

• Piriformis: projectie, tussen de 2 SIPS’en (=S2) en dan ongeveer 2 naar beneden (=S4) en dan naar

de trochantor major. Dus een ‘driehoek’ tussen S2, S4 en trochantor major.

- Origo: ventrale zijde os sacrum Art. coxae

- Insertie: trochantor major - Retroflexie

• Abductie
• Exorotatie

• iliopsoas: sartorius, iets mediaal daarvan dan omhoog naar de SIAS, eerste anteflexie, dan romp

omhoog, nu voel je een lichte aanspanning Art. coxae

- Origo: ventrale zijde os ilium (m. iliacus) - Anteflexie

• Origo: lumbale wervels (m. psoas major) - Exo/endorotatie (wil naar binnen)

Insertie: trochantor minor (veel aanhechting, dus veel vezels, dus is sterk!) -

• pectineus: tussen sartorius en adductor longus, je voelt dan het gat in driehoek vorm. Dan ligt de

pectineus mediaal tov sartorius Art. coxae

- Origo: os pubis - adductie

- Insertie: distaal van trochantor minor - anteflexie

• exorotatie

• adductor longus: kleermakerszit en dan knie naar binnen laten duwen, tot aan sartorius

- Origo: ventraal van de os pubis Art. coxae

- Insertie: bovenste 1/3 deel vd femur - adductie

• anteflexie
• / 5

VIVO FA I

• gracilis: mediaal tov adductor longus, hak in de tafel (proximale gedeelte) daarna knie naar

binnen laten duwen (distale gedeelte) Art. coxae Art. genus

- Origo: os pubis - adductie - flexie

• Insertie mediaal tuberositas tibae - anteflexie - endorotatie

M. rectus femoris: anteflexie als je zit Art. coxae Art. genus

- Origo: SIAI - anteflexie - extensie

- Insertie: tuberositas tibae

M. vastus lateralis: anteflexie en extensie als je zit

- Origo: laterale vlak trochantor major Art. coxae

- Insertie: condylus lateralis - extensie

M. vastus medialis: anteflexie en extensie als je zit

- Origo: trochantor minor Art. coxae

- Insertie: condylus medialis - extensie

• semitendinosus: liggen op je buik, flexie in de knie. Eerste wat je voelt, beetje mediaal en dit volg

je over je been naar je tuber ischiadicum. Loopt beetje in een boog richting mediaal.

- Origo: tuber ischiadicum Art. coxae Art. genus

- Insertie: pes anserinus ( = 3 pezen) - retroflexie - flexie

• sartorius: meest ventraal - endorotatie - endorotatie

- gracilis: zuiver mediaal (P)

- semitendinosus: dikke pees

• semimembranosus: semiT voelen, dan twee vingers er langs (aan beide kanten één) als je dan het

been langzaam extensie laat doen, voel je een lichte aanspanning. Dat is de semimembranosus . Deze ligt dus onder de semitendinosus. Art. coxae Art. genus

- Origo: tuber ischiadicum - retroflexie - flexie

- Insertie: condylus mediales - endorotatie - endorotatie

• biceps (= 2koppig) femoris: deze is niet helemaal te palperen, maar als je flexie doet in de knie

voel je de semiT. Om de semiT en de biceps femoris te onderscheiden, voer je endorotatie en exorotatie uit. Je voelt nu een pees licht verschieten, en dat is de biceps femoris.

- Origo: tuber ischiadicum (caput longum) Art. coxae Art. genus

- Insertie : caput fibulae - retroflexie - flexie

• exorotatie! - exorotatie

• adductor magnus ligt tussen de gracilis en de semiT/semiB (dus tussen twee bi-articulaire

spieren). Je gaat weer op je buik liggen met flexie. Je geeft weerstand tegen de flexie en dan zit de m.adductor magnus op de weke plek, want spant als enige spier daar achter niet aan. Door middel van adductie spant de m. adductor magnus licht aan (maar is niet altijd even goed te voelen)

- Origo: tuber ischiadicum Art. coxae

en ramus ossis ischii - retroflexie

- Insertie: dorsale zijde femur - adductie

en tuberculum adductorium - exorotatie

• / 5