WETENSCHAPSFILOSOFIE

WETENSCHAPSFILOSOFIE

MAW HOORCOLLEGES

College 1: introductie

College 2-7: inleiding algemene wetenschapsfilosofie

College 8-12: inleiding filosofie van de sociale wetenschappen

HOORCOLLEGE 1: INTRODUCTIE

1.Cursusinformatie 2.Wat is filosofie 3.Wat is wetenschapsfilosofie 4.Vooruitblik

2. WAT IS FILOSOFIE?

Wat bestudeert een filosoof?oWat is kennis?  epistemologie oWat betekent het om te zeggen dat iets ‘waar’ is?  metafysica oBestaat er zoiets als vrije wil?  filosofie van de geest oWat is de beste manier om in het leven te staan?  ethiek oIs schoonheid een kwestie van smaak?  esthetiek Waarom zijn dit filosofische problemen?oOmdat het diepe problemen zijn  want er is niet echt bewijs om iemand te overtuigen oOmdat wetenschap ze (nog) niet kan oplossen  vaak zijn het problemen die begonnen zijn als iets wat wij nu zien als wetenschappelijke problemen oOmdat ze onoplosbaar zijn  er bestaat niet een waarheid

3. WAT IS WETENSCHAPSFILOSOFIE?

Vragen die een wetenschapsfilosoof stelt:

oWat is wetenschap?oWat is de beste wetenschappelijke methode?oWat is het verschil tussen wetenschap en pseudowetenschap (iets dat op wetenschap lijkt, maar het niet is)?oEen voorbeeld is astronomie/horoscoop  mensen denken dat het werkt, maar ze zijn niet valide volgens wetenschappers oEen voorbeeld is homeopathische middelen  Wetenschappers zeggen dat niet is aangetoond dat ze werken of dat ze niet werken In de laatste jaren zijn steeds meer mensen die zeggen dat wetenschap steeds meer lijkt op pseudowetenschap  voorbeeld is economie, de crisis in 2008. Voor economen is het moeilijk te voorspellen, maar achteraf is het makkelijk om te zeggen waar het mis is gegaan.

oDe vraag is dus: of het niet genoeg is dat de econoom een gebeurtenis

kan verklaren of moeten ze het ook kunnen voorspellen?Sociale wetenschap ook een mislukking volgens sommigen, want na 150 nog steeds niet gelukt om te voorspellen. Maar misschien is het doel niet verklaren en voorspellen, maar misschien is het begrijpen wel belangrijker.Waarom zijn dit belangrijke vragen?oWe leven in een samenleving die gedomineerd wordt door wetenschap oWe een wetenschappelijke opleiding volgen oNadenken over wetenschap 1 / 4

oGrondslagen van je eigen discipline oKritische houding t.o.v. studie oOmdat we in roerige tijden leven waarin wetenschappelijk waarden op het spel staan  bijvoorbeeld door coronacrisis, dat mensen niet meer vertrouwen op de wetenschap.

4. VOORUITBLIK

Deel 1: is een wetenschap ook maar een mening, en zo nee waarom niet?

Deel 2: wat is het verschil tussen sociale en natuurwetenschappen

SAMENVATTING

HOORCOLLEGE 2: DE WETENSCHAPPELIJKE REVOLUTIE

1. WETENSCHAPPELIJKE REVOLUTIE

Achtergrond  vond plaats tussen 1550-1700 oWe doen pas paar honderd jaar aan wetenschap, voor 1550 dachten we zo een beetje alles te weten wat er te weten viel  was vooral gebaseerd op religie oGeschiedenis van West-Europa  Ons wereldbeeld werd bepaald door wat de Bijbel, meer specifiek wat in Rome in het Vaticaan gezegd werd over hoe de wereld in elkaar zat  had invloed op alle wetenschappelijke disciplines Astronomie oIn die tijd dacht men dat de aarde in het middelpunt van de schepping stond, want dat was in overeenstemming met de bijbel, dat de aarde het hoogtepunt van de schepping is oZe hadden de theorie dat er om de aarde heen, grote kristallen balvormige schijven zaten en dat de planeten en de sterren aan die schijven vast zaten. Dat zal verklaren waarom alles niet naar beneden valt. En die kristallen schijven waren allemaal in beweging. 2 / 4

oMen was in die tijd niet op zoek naar het testen van deze theorie, maar het was door voorouders gegeven en het was gebaseerd op onderdelen van de Bijbel Scheikunde oAlles uit 4 elementen bestond  vuur, aarde, lucht en water  alle elementen deelden bepaalde eigenschappen met elkaar Geneeskunde oDezelfde 4 eigenschappen  ook gerepresenteerd in 4 sappen uit het menselijke lichaam. Gezond mens heeft de perfecte verhouding tussen die 4 soorten sappen. Ziek was, dan waren de4 sappen uit verhouding Psychologie oDe karakters van de verschillende mensen veroorzaakt door een verschillende verhouding in die verschillende sappen Honderdvijftig jaar later was dat beeld compleet veranderd Astronomie oAarde om de zon draait  Copernicus  de reden dat hij dat dacht, was dat hij zag dat je niet precies kon voorspellen wanneer de planeten op een bepaalde plek waren op een moment in een jaar op basis van de oude theorie, waarin de zon om de aarde draait.o oKristallen schijven was niet waar  Newton  want die zei dat het zwaartekracht is dat het hele universum bij elkaar blijft  dat de aarde niet in de zon zal vallen 3 / 4

Scheikunde oVerschillende elementen o Geneeskunde oAan het eind van de 16 e eeuw werd er ontdekt dat het hart een pomp is en het bloed eigenlijk door het lichaam pompt. Bloed is soort transportmiddel om dingen door het lichaam te vervoeren

Resultaat: enorme strijd tussen kerk en wetenschap

oKerk was altijd het machtigste, rijkste instituut geweest, die altijd de waarheid in pacht had gehad oGroepje experimentele wetenschappers die zeggen dat de wereld totaal anders in elkaar zit oGalileo  stond achter de theorie van Copernicus  telescoop ontdekt  en had gezien dat op de maan kraters en bergen waren  in strijd met de theorie dat de maan perfect bolvorming zou zijn, want ze waren door God geschapen en er waren nooit mensen geweest  mensen geloofden niet dat telescoop goed instrument was  Galileo door de kerk opgepakt en gedwongen afstand te nemen van die theorieën.Veel van wat we zeker wisten werd ondermijnd oDit was ook in de tijd van de reformatie van de protesten tegen de katholieken.oDus je had in die tijd drie grote wereldsystemen die met elkaar strijden  katholieke, protestanten en wetenschappers

oVraag: wat is kennis? En hebben we wel kennis?

2. DE OPKOMST VAN SCEPTICISME

A) EEN DEFINITIE VAN KENNIS

Voordat we de vraag kunnen beantwoorden of we kennis hebben, moeten we eerst weten wat kennis is oEen manier om een begrip te definiëren, is door de vragen naar de noodzakelijke waarde

Noodzakelijke voorwaarde : als a niet de eigenlijk S heeft, dan is het

geen X

Voldoende voorwaarde : als a eigenschap S heeft, dan is het sowieso

een X

Om een goede definitie te vinden: moet je een lijst condities hebben die

allemaal noodzakelijk

• / 4